X
تبلیغات
شاهین دژ ایران سرزمین من
دانشگاه

فرايند مديريت ( وظایف مدیریت )

 

كساني كه مديريت را تعريف كرده اند به يك سلسله وظايفي اشاره كرده اند كه هر مديري در انجام وظيفه خطير خود ملزم به انجام آنهاست. نويسندگان و عالمان اين رشته بنا بر نگرش و تخصصهاي خود هر كدام به نحوي با اين وظايف برخورد نموده اند. گروهي وظايف خاصي را اصلي قلمداد كرده اند و گروهي ديگر بر وظايف ديگري تأكيد ورزيده اند. (الواني 1327،‌ 18) يك روش مفيد براي درك اينكه مديران چه مي كنند، توجه نمودن به كارشان به عنوان يك فرايند يا مجموعه اي از فعاليتها براي فراهم كردن خدمات يا كالاها مي باشد.

 در نگرش فرايندي مديريت، مدير،  منابع سازماني را براي رسيدن به اهداف بكار مي گيرد و چــهار وظيفـه مديــريـتي (بــرنـــامـــه ريــزي و تصميم گيري، سازماندهي،‌ رهبري و كنترل) را انجام مي دهد كه در شكل 1-1 نشان داده شده است (Dubrin 1990, 12-13).

 

ف) برنامه ريزي Planning

برنامه ريزي[1][25] يكي از بنيادي ترين وظايف مديريت است. برنامه ريزي عبارتست از اينكه از ميان گزينه هاي مختلف رسيدن به اهداف،‌ يك گزينه را انتخاب بكنيم. اين كار مستلزم مشخص نمودن هدفها و مقاصد سازمان و بخش ها و چگونگي دستيابي به آنهاست. به همين خاطر برنامه براي دستيابي به اهداف سازمان روشي منطقي و عقلايي را فراهم مي كند (Koontze 1990,129).

برنامه ريزي اصولاً اولين نقطه در فرايند مديريت است. براي موفقيت، سازمانها نياز دارند تا بيشتر با برنامه ريزي سروكار داشته باشند. افراد در سازمانها نيازمند اهداف و برنامه هايي براي رسيدن به آنها مي باشند. برنامه ريزي عبارت از فرايند هدفگذاري و تعيين پيشرفت دقيق در چگونگي رسيدن به اهداف مي باشد Lussier 1992,10)).

برنامه ريزي وظيفه مركزي مديريت مي باشد و در برگيرنده هر چيزي است كه مدير انجام مي‌دهد. برنامه ريزي به آينده نگاه مي كند و تصميم گيري تصويري را از چگونگي رسيدن به برنامه ها ارائه مي نمايد (Dubrin 1990,13) تصميم گيري به عنوان انتخاب يك فعاليت از گزينه هاي گوناگون تعريف شده كه هسته برنامه ريـــزي مي باشد. يك برنامه نمي تواند بدون وجود تصميم ايجاد شود. تصميم گيري يك مرحله از برنامه ريزي مي باشد و همچنين جزئي از زندگي روزانه هر فرد مي باشدKoontz 1995,108)).

 

ب) سازماندهي

براي موفق بودن نياز به سازماندهي[2][26] مي باشد. يك مدير بايد سيستم سازماني را براي اجراي برنامه ها طراحي و ايجاد كند. سازماندهي فرايند تفويض و هماهنگي وظايف و منابع براي رسيدن به اهداف مي باشد (Lussier 1997,10) . آن به عنــوان شنـاسايي و طبقــه بنـدي فعاليتهاي موردنياز، گروهبندي فعاليتهاي ضروري در اهداف قابل حصول،‌ اختصاص گروهي از فعاليتها به يك مدير و تفويض اختيار به او براي سرپرستي آنها و فراهم كردن هماهنگي افقي و عمودي در ساختــار سازمــاني تعــريـف مي شود  .(Koontz 1990,108)سازماندهي فرايند اطمينان يافتن از وجود منابع ضروري فيزيكي و انساني براي انجام دادن برنامه ها و رسيدن به اهـــداف ســازمــاني مي باشد. آن همچنين شامل مشخص كردن فعاليتها،‌ تقسيم كار به شغلها و وظايف مشخص و شناسايي روابط اختيار ميان گروهها و اشخاص مي باشد. جنبه ديگر سازماندهي گروهبندي فعاليتها در داخل بخشها است  (Dubrin 1990,15).

عصر ما عصر سازمانهاي بزرگ و پيچيده است و مدير امروز بايد از چگونگي سازماندهي و نحوه ايجاد اين سازمانها و اصلاح و تغيير آنها آگاه باشد. براي نيل به هدفها، سازماندهي گامي ضروري است و به كمك اين فعاليت است كه هدف كلي و مأموريت اصلي سازمان در قالب هدفهاي جزئي تر و وظايف واحدها شكسته شده و تحقق آن ميسر مي شود. در سازماندهي وظايف و اختيارات و مسئوليتهاي واحدها  و پست ها مشخص شده و نحوه هماهنگي و ارتباط بين آنها معين مي شود. سازماندهي فعاليت مستمر و مداومي است كه مدير همواره با آن روبروست و منحصر به طراحي سازمان در ابتداي آن نمي شود.

 

فرايند سازماندهي:

ما مي توانيم به سازماندهي به عنوان يك فرايند بنگريم كه در اين صورت سازماندهي شامل مراحي زير مي باشد:

1- ايجاد اهداف سازمان

2- تنظيم هدفهاي پشتيباني، برنامه ها و خط مشي ها

3- تشخيص و طبقه بندي فعاليتهاي ضروري براي تحقق آنها

4-گروهبندي فعاليتها در پرتو منابع انساني و امكانات مادي قابل دسترس به بهترين وجه

5-تفويض اختيار مناسب به سرپرست هر گروه براي انجام دادن كارها

6-پيــوند گروهـهــا بصــورت افقــي و عمـــودي از طــريق جـريان اختيـارات و اطلاعـات(Koontz 1990,147). فرايند سازماندهي در شكل شماره 1-3 نشان داده شده است.

 

ج) رهبري- (جهت دهي) Leading

علاوه بر برنامه ريزي و سازماندهي، مدير بايد با كاركنان براي انجام وظايف روزانه شان كار كند. رهبري عبارتست از فرايند نفوذ در كاركنان تا در جهت رسيدن به اهداف سازماني تلاش كنند. مديران بايد اهداف را با كاركنان مرتبط ساخته و در آنها براي رسيدن به اهداف انگيزه ايجاد نماينــد (Lussier 1997,12). رهبري همچنيـن در بر گيرنده فرايندهاي بين شخصي مانند انگيزش،  ارتباط،‌ هدايت و راهنمايي زيردستان براي رسيدن به اهدافشان مي باشد. به عبارت ساده رهبري فرايندي است كه ضمن آن مديريت سازمان مي كوشد تا با ايجاد انگيزه و ارتباطي مؤثر انجام ساير وظايف خود را در تحقق اهداف سازماني تسهيل كند و كاركنان را از روي ميل و علاقه به انجام وظايفشان ترغيب نمايد. از اين رو رهبري در مفهوم سازمان آن به عنوان جزئي مجزا و مستقل از مديريت مطرح نبوده،‌ بلكه يكي از وظايف عمده و اصلي آن به شمار مي آيد. هر مديري علاوه بر وظايفي چون برنامه ريزي، سازماندهي و كنترل،‌ بايد انجام اين وظيفه يعني هدايت سازمان را نيز عهده دار گردد.

مهمترين نكته در رهبري، جهت دادن و نفوذ در اعضاي سازمان است. رهبري مستلزم نفوذ كردن و تأثير گذاردن بر افراد است و مدير در نقش رهبر كسي است كه بتواند بر افراد تحت سرپرستي خود نافذ و مؤثر باشد و به عبارت ديگر مرئوسان نفوذ و قدرت او را بپذيرند (الواني 1378و 138)

  

د) كنترل    Controling

شايد به جرأت بتوان ادعا كرد انجام هيچ فعاليتي در سازمان قرين توفيق نخواهد بود مگر آنكه كنترل هاي لازم نسبت به آن به عمل آمده باشد. به كمك كنترل[3][28] است كه مديريت نسبت به نحوه تحقق هدفها و انجام عمليات آگاهي يافته و قدرت پيگيري و عنداللزوم سنجش و اصلاح آنها را پيدا مي كند. كنترل ابزار كار مديران در رده هاي مختلف سازمان از مراتب عالي تا رده هاي سرپرستي است و لزوم آن را در مراتب مختلف به سادگي مي توان احساس كرد. سازمان بدون وجود يك سيستم مؤثر كنترل در تحقق مأموريتهاي خود موفق نبوده و نمي تواند از منابع خود به درستي استفاده كند (الواني‌ 1378، 119). كنترل عبارت از اطمينان از مطابقت عمكرد با برنامه و مقايسه عملكرد واقعي با استانداردهاي از قبل تعيين شده مي باشد. اگر تفاوت قابل ملاحظه اي بين عملكرد موردنظر و واقعي وجود داشته باشد،‌ مدير بايد وظايف اصلاحي را انجام دهد ( Dubrin 1990,15). اهداف بدون كنترل تحقق نخواهند يافت،  كنترل فرايند ايجاد و اجراي مكانيزم هايي براي اطمينان از حصول اهداف مي باشدLussier 1997,11) ).

 

وظايف مديريتي در سطوح مختلف مديريت

يكي از تفاوتهايي كه بين سطوح مختلف مديران ديده مي شود مربوط به ميزان زماني است كه آنها صرف برنامه ريزي، سازماندهي رهبري و كنترل مي كنند. ميزان زماني كه سطوح مختلف مديران بر وظايف مديريتي صرف مي كنند در شكل 1-4 نشان داده شده است. براي مثال مديران سطوح عالي زمان زيادي را صــرف برنــامه ريزي مي كنند و براي رهبري زيردستان كمترين زمان را صرف مي كنند. بالاترين سطح برنامه ريزي شامل آماده سازي مأموريت سازمان، توصيف اهداف منحصر به فرد شركت و توليدات و خدمات آن مي باشد كه توسط مدير عالي تنظيم مي گردد. رهبري فرد به فرد براي مدير سطح عالي ضروري نيست.

مديران سطوح اول زمان زيادي را صرف رهبري زيردستانشان مي كنند و براي برنامه ريزي فعاليتها كمترين زمان را صرف مي كنند، به خاطر اينكه آنها با مسايل روزانه كاركنان مانند گوش دادن به مشكلات و ارائه راهنمايي هاي فني درگيرهستند. نكته مهم ديگري كه در شكل مشخص است اين است كه مديران همه سطوح،‌ تقريباً زمان مشابهي را صرف سازماندهي مي كنند. آنچه كه واضح است اين است كه سازماندهي بوسيله سطوح مختلف مديران انجام مي گيرد ولي كار اينها ضرورتاً مشابه هم نيست Dubrin 1990,15)).

+ نوشته شده در  شنبه پنجم مرداد 1392ساعت 16:34  توسط امیرخلیلی شاهين دژي | 

اصول كلاس داري

امیر خلیلی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

اصول كلاس داري چيست؟تمامي مقاطع

خوشحاليم شما مخاطب ما هستيد اميدواريم راهنماي خوبي در رابطه با اين موضوع براي شما باشيم.
سوال در عين ساده بودن داراي جوانب بسيار زيادي است.لذا در اينجا به تجربيات معلمين موفق در اين مورد بصورت كلي اشاره شده است. همانطور كه مي دانيد يكي از رمزهاي موفقيت در هر كاري، استفاده از تجربه كساني است كه قبلا در آن كار زحماتي كشيده و نتايج خوبي گرفته اند . براي موفقيت بيشتر در كلاسداري براي كودكان و نوجوانان و جوانان نيز مي توان از تجربه هاي ديگران استفاده كرد . آنچه در ذيل مي آيد حاصل تجربه كلاسداري مربيان موفق است.
كيفيت آموزش
امام سجادعليه السلام: «فاذا احسنت في تعليم الناس . . . زادك الله من فضله; (3) اگر مردم را خوب آموزش دهي، خداوند از فضل خود بر [دانش] تو بيفزايد .»
دنياي امروز آموزش، دنياي اصول، روشها و قالبهاي آموزشي است . اگر مربي آموزش لازم را نديده و از توان بالايي در اين زمينه برخوردار نباشد، تدريس او حالتي خشك و خسته كننده به خود خواهد گرفت و كودكان، نوجوانان و جوانان، به آن علاقه چنداني از خود نشان نمي دهند . پس براي بالا بردن كيفيت آموزش خود و موفقيت بيشتر در آن لازم است كه:
1 - در افزايش آگاهيها و محتواي علمي و درسي خود بكوشيم .
2 - از روشهاي نوين تدريس آگاهي كامل داشته و توان بكارگيري آنها را در خود ايجاد كنيم .
3 - از محفوظات خوب و زيادي بهره مند باشيم تا بتوانيم در هنگام تدريس از آنها استفاده كنيم .
4 - براي هر درس مطالب نو و تازه اي داشته باشيم .
5 - از تجربيات درسي و تدريس ديگران بي بهره نمانيم .
6 - معمولا هنرمندي استاد در جلسه اول تدريس مشخص مي شود، پس روي جلسه اول فكر و مطالعه بيشتري داشته باشيم و آن را دست كم نگيريم .
7 - از دسته بندي كردن مطالب - كه در تفهيم مطالب نقش زيادي دارد - و داشتن ابتكار و خلاقيت در ارائه آنها غافل نمانيم .
8 - داشتن مطالعه هميشگي و نوشتن رئوس مطالب بر روي يك كاغذ به صورت دسته بندي شده و تدريس از روي آن را فراموش نكنيم .
9 - داشتن جزوه و متن درسي و برقرار نمودن ارتباط بين درسها و نكات تربيتي را از ياد نبريم .
10 - به كيفيت مطالب و تنوع آنها در هنگام تدريس توجه كنيم .
11 - سعي كنيم شاگردان ما در رابطه با درس فعاليت عملي داشته باشند .
12 - از محسوسات بيشتر از معقولات استفاده كنيم مگر در موارد نياز و ضروري .
13 - تلاش كنيم از علوم مورد نياز و مرتبط با درس خود بهره مند باشيم .
14 - در هنگام تدريس از موضوع درس و بحث خارج نشويم و خلاصه و جمع بندي و نتيجه درس را در آخر كلاس بيان كنيم .
15 - سعي كنيم اشكالات تدريس خود را رفع كنيم .
16 - بيش از ظرفيت و توانايي خود تدريس نكنيم كه بيماريهاي روحي و جسمي در پي دارد .
معنويت
مؤثرترين مربي در روح و جان كودكان و نوجوانان با معنويت ترين آنها است; پس:
1 - توكل بر خداوند و توسل به معصومين عليهم السلام بويژه حضرت فاطمه زهراعليها السلام و حضرت مهدي عليه السلام را فراموش نكنيم.
2 - با كودكان و نوجوانان رابطه معنوي و روحي داشته باشيم; لازمه اين رابطه معنوي، نگرش به آنان به عنوان بندگان خداست.
3 - با نام خدا درس را شروع كنيم و بعد از آن، حمد خدا و درود بر پيامبر گرامي اسلام صلي الله عليه وآله و ائمه معصومين عليهم السلام را فراموش نكنيم.
4 - پيش از هر دوره كلاسداري دو ركعت نماز بخوانيم و از خدا بخواهيم كه ما را در تدريس و هدايت مخاطبين موفق بدارد.
5 - به ارزشها و آرمانها و اصول اسلامي متعهد و مقيد باشيم.
6 - حتي الامكان با وضو و طهارت وارد كلاس شويم.
7 – تدريس به كودكان و نوجوانان را وظيفه شرعي بدانيم نه يك شغل معمولي و به كار خويش بعنوان يك كار معنوي ايمان و اعتقاد قلبي داشته باشيم.
8 - از احاديث صحيح و معتبري - كه مباحث اخلاقي و معنوي را بيان مي كنند - در تدريس خود استفاده كنيم.
9 - در صورتي كه كلاس ما غير از آموزش قرآن بود، پيش از تدريس، آيه اي از قرآن و يا حديثي از معصومين عليهم السلام را بخوانيم.
محبوبيت
امام علي عليه السلام: «ثلاث يوجبن المحبة; حسن الخلق و حسن الرفق و التواضع; (1) سه خصلت موجب محبت مي شود: خوشخويي، مهرباني و فروتني .»
محبوبيت استاد نزد كودكان و نوجوانان، اولين شرط تاثيرگذاري او بر آنان است . وجود علاقه و محبت ميان استاد و شاگرد نيز تا حد زيادي به ميزان رعايت عدل و انصاف از طرف مربي بستگي دارد . البته از آنجا كه شاگردان، هم از نظر جسمي و هم از نظر روحي و رواني با يكديگر متفاوتند، در حل مشكلات روحي آنان نيز بايد متفاوت برخورد كرد، پس:
1 - تفاوتهاي فردي كودكان و نوجوانان را بشناسيم و با هر يك از آنها با توجه به شرايط روحي و جسمي، رفتاري مناسب داشته باشيم .
2 - نسبت به همه شاگردان، روحيه عفو و اغماض و ارفاق داشته باشيم و حتي الامكان عذر آنان را بپذيريم .
3 - رازدار و محرم اسرار شاگردان خود باشيم .
4 - براي كودكان، نوجوانان و جوانان، مشاور خوبي باشيم .
5 - از بكارگيري كلمه «من » در حد امكان خودداري كنيم .
6 - نام اشخاص را كمتر و در حد ضرورت ذكر كنيم .
7 - تلاش كنيم بيش از مدرس بودن مربي دلسوزي باشيم .
8 - شاگردان را هرگز به خود وابسته نكنيم .
9 - در مقابل شاگردان از زحمات اساتيد خود و از فعاليت ديگران قدرداني و تشكر كنيم .
10 - هرگز رفتار غلط شاگردان را به منزله توهين به شخص خود تلقي نكنيم .
11 - زود عصباني نشويم و بطور كلي از عصبانيت پرهيز كنيم .
12 - هرگز كودك و نوجوان متخلف را به عذرخواهي از خود مجبور نكنيم .
13 - سعي كنيم شرايط روحي شاگرد را درك كرده، و به احساسات او احترام بگذاريم .
14 - ظرفيت روحي و استقامت در برابر مشكلات را در شاگردان تقويت كنيم .
آمادگي روحي
امام علي عليه السلام: «كن لينا من غير ضعف و شديدا من غير عنف; (2) نرم خو باش بدون ضعف و قاطع باش بدون زور گوئي .»
به تجربه ثابت شده است كه انتقال پيامها به كودكان، نوجوانان و جوانان نيازمند انرژي و روحيه بالائي است . چنانچه استاد با روحيه خوب خود بتواند روحيه شاگردان را حفظ كرده و حتي تقويت نمايد، بيشتر مي تواند بر آنان تاثير گذارد، پس:
1 - كاملا بر بحث خود مسلط باشيد تا با نشاط روحي و عاطفي تدريس كنيد .
2 - با خوشرويي و نرمخويي تدريس كنيد و چهره بشاش داشته باشيد .
3- مشكلات و ناهماهنگيهاي محيط آموزشي خود را طوري بيان نكنيد كه شاگردان نسبت به كلاس و درس شما دلسرد شوند .
4 - سعي كنيد براي ايجاد آمادگي روحي بيشتر در مخاطبان و جذابيت درس، احساسات و عواطف را برانگيزانيد .
5 - در تدريس شور داشته باشيد تا بتوانيد شور آفريني كنيد . اگر مي خواهيد چنين باشيد بايد به گفته هاي خود ايمان داشته باشيد .
6 - تا مي توانيد هنگام تدريس جوش نزنيد و حرص نخوريد .
7 - ثبات روحي و عاطفي داشته باشيد .
8 - در هنگام عصبانيت و يا خواب آلودگي خود و يا شاگردان، تدريس نكنيد، مگر اينكه آن را بر طرف نماييد .
9 - اين نكته را فراموش نكنيد كه حتما بايد خونسرد باشيد، البته طوري رفتار نكنيد كه شاگردان احساس كنند مورد توجه شما نيستند .
10 - مواظب باشيد احساسات و عواطف كودكان و نوجوانان را جريحه دار نكنيد .
11 - هنگام تدريس اضطراب و نگراني نداشته باشيد .
12 - سعي كنيد در مكان درس خود فضاي عاطفي به وجود آوريد .
اخلاق
قرآن كريم مي فرمايد: «فبما رحمة من الله لنت لهم و لو كنت فظا غليظ القلب لانفضوا من حولك » (4) ; به سبب رحمت خداست كه با آنها نرم خوي و مهربان گشتي و اگر تند خو و سخت دل بودي، از گرد تو پراكنده مي شدند .»
رفتار استاد براي كودكان، نوجوانان و بخصوص جوانان الگوي عملي است . استاد در عمل نمودن به گفته هاي خود، نحوه برخورد با ديگران، سخن گفتن و حتي طرز نشستن، راه رفتن و پوشيدن لباس مي تواند براي شاگردان خود الگو باشد . پس سعي كنيم:
1 - برنامه هايي جهت خودسازي اخلاقي و تربيتي خود داشته باشيم .
2 - در برخورد با كودكان، نوجوانان و جوانان، اخلاق اسلامي را رعايت كنيم .
3 - هنگام برخورد با شاگردان خود، به آنان سلام كنيم .
4 - در همه مراحل صبور بوده و سعه صدر داشته باشيم .
5 - خوش رو، خوش اخلاق، نرمخو، داراي اخلاص، تقوي و تواضع باشيم و از غرور بپرهيزيم .
6 - سعي كنيم در عمل كردن به اخلاق نيكو، سير صعودي داشته باشيم كه اين بهترين ابزار براي جلب شاگردان سالهاي قبل است .
7 - از فضل فروشي، خود بزرگ بيني، خود كم بيني و آزرده شدن از نقد و ايراد ديگران بشدت پرهيز كنيم .
8 - اشتباهات خود را توجيه نكنيم و ضمن اعتراف به آنها در رفع آنها بكوشيم .
9 - از تعصب بي جا اجتناب ورزيده و شهامت در گفتن كلمه «نمي دانم » را در خود تقويت كنيم .
10 - اگر در جلسه درس متوجه اشتباه خود شديم، تا كودكان و نوجوانان متفرق نشده اند، آن اشتباه را برطرف كنيم .
11 - از يكدندگي، لجبازي، جدال و ستيزه جوئي بشدت پرهيز كنيم و با هيچ كدام از شاگردان كينه و خصومتي نداشته باشيم .
12 - از عيب جويي، تهمت زدن و توهين به شاگردان بپرهيزيم و ضمن مؤدبانه صدا كردن آنها، از پرخاشگري و انتقام جوئي پرهيز كنيم .
13 - به وعده هايي كه در كلاس مي دهيم وفا كنيم، بخصوص اگر وعده هديه و جايزه باشد .
14 - به كودكان و نوجوانان طعنه نزنيم، زيرا آنها افراد حساسي هستند و ممكن است سخت آزرده شوند .
وقار مربي
امام علي عليه السلام: «وقار الحلم زينة العلم; (5) متانت بردباري زيور دانش است .»
از آنجا كه رفتار مربي نشانگر شخصيت اوست و كودكان و نوجوانان دائما تحت تاثير رفتارهاي باطني و ظاهري مربيان مي باشند، شايسته است:
1 - طوري رفتار كنيد كه شاگردان احساس مسئوليت كنند .
2 - چيزي را به طرف شاگردان پرتاب نكنيد .
3 - ابزار، وسايل و چيزهاي ديگر را با خشونت از شاگردان نگيريد .
4 - داشتن «تيك » و عادات نامطلوب مانند بازي كردن با دكمه لباس يا موي سر و صورت زيبنده يك مربي نيست، سعي كنيد آنها را از خود دور كنيد .
5 - آراستگي ظاهر را رعايت كنيد و اموري از قبيل شانه كردن موها، تميز بودن لباسها، پاره نبودن لباسها و جورابها، واكس زدن كفشها و نظيف بودن بدن را فراموش نكنيد .
6 - از بوي خوش - در صورتي كه مفسده اي ايجاد نكند - استفاده كنيد .
7 - يقه و دكمه هاي خود را پيش از تدريس در آينه ببينيد .
8 - با چيزهايي كه ممكن است تمركز حواس دانش آموزان را از بين ببرد بازي نكنيد; مانند بازي با گچ، تخته، خودكار، تسبيح، عمامه، عينك، بيني، گوش و . . .
9 - اگر گچ يا ماژيك از دست شما روي زمين افتاد، آن را برداريد .
10 - در صورت امكان، گاهي براي اشراف بيشتر بر كلاس و تنوع در حركات، چند قدمي در بين شاگردان راه برويد .
11 - شاگردان را زياد به خاطر تنبيه پاي تخته سياه نگه نداريد .
12 - اگر جراحت يا بيماري ظاهري داريد، در ابتداي درس درباره آن توضيح دهيد تا ذهن شاگردان را در طول تدريس به خود مشغول نكند .
13 - برخي از شاگردان داراي نقص بدني يا رواني هستند، از اين رو حال آنان را رعايت كنيد .
14 - ضمن جلوگيري از سوء استفاده شاگردان براي بيرون رفتن از كلاس اجازه دهيد .
تواضع
پيامبر اكرم صلي الله عليه وآله: «من تواضع لله رفعه الله و من تكبر وضعه الله; (6) هر كس براي خدا فروتني كند، خداوند او را بالا مي برد و هر كس تكبر كند، خداوند او را پست گرداند .»
بزرگي و عظمت مربي ثمره تواضع و خلوص اوست، از اينرو:
1 - هرگز كودكان و نوجوانان را خدمت كار خود ندانيد .
2 - طوري سخت گيري نكنيد كه مجبور شويد آن را كاهش دهيد .
3 - به شاگردان خود اجازه سخن گفتن و سؤال كردن بدهيد .
4 - سخن شاگردان خود را بي مورد قطع نكنيد .
5 - انتظار نداشته باشيد كه شاگردان از شما اطاعت كوركورانه داشته باشند .
6 - با كودكان و نوجوانان برخوردي متواضعانه و مناسب داشته باشيد .
7 - تجربيات تدريسي خود را در اختيار دوستان خود قرار دهيد .
8 - اوقات استراحت و زنگ تفريح دانش آموزان را نگيريد .
9 - تا آنجا كه امكان دارد شاگردان را از كلاس محروم نكنيد .
10 - كودكان و نوجوانان را طوري هدايت كنيد كه خودشان اعمال و كردارشان را كنترل نمايند .
11 - بيش از اندازه در كار شاگردان دخالت نكنيد .
12 - به حرف شاگردان خود گوش دهيد و حتي به تذكرات آنان توجه كنيد .
13 - براي كودكان و نوجوانان كلمه «ساكت » ، «هيس » و مانند آن را زياد بكار نبريد .
14 - از شاگردان خود نخواهيد كه همواره سكوت باشند و هيچ حرفي نزنند و هيچ حركتي از خود نشان ندهند .
رعايت شخصيت شاگردان
رسول اكرم صلي الله عليه وآله: «ليس منا من لم يرحم صغيرنا و لم يوقر كبيرنا; (7) كسيكه به كوكان ما رحم نكند و بزرگسالان ما را احترام نگذارد از ما نيست .»
يكي از اصول تربيتي اسلام احترام به شخصيت و كرامت انساني افراد است . پيامبر اسلام صلي الله عليه وآله به همه مؤمنين اعم از كودكان و بزرگسالان، زنان و مردان و روستائيان و غير آنان، شخصيت مي داد و به آنها احترام مي گذاشت، پس:
1 - رعايت حقوق ديگران بويژه معلمان و مدرسان ديگر فراموش نشود .
2 - به شخصيت افراد احترام گذاشته و از تحقير آنان پرهيز شود .
3 - بين كودكان و نوجوانان رقابت مثبت و سالم ايجاد شود .
4 - به همه شاگردان بطور يكسان نگاه شود . اين قاعده فقط در موارد ضروري قابل استثناء است .
5 - از تمسخر و دادن لقب زشت به شاگردان پرهيز شود .
6 - شاگردان را بموقع تشويق و بين آنان تبعيض اعمال نگردد .
7 - از گفتن كلمات و جملات ركيك و خارج از ادب و نزاكت پرهيز كنيم .
8 - در صورت امكان از نمره يا امتياز شاگرد كم نكنيم .
نكات ويژه
1 - سعي كنيد براي تدريس، شروع خوب، گيرا و جذابي داشته باشيد .
2 - در تدريس خود به اين آمار توجه داشته باشيد كه گفته اند: 75% يادگيري از طريق چشم و 13% از طريق گوش و 12% از طريق بقيه حواس انجام مي گيرد .
3 - گاهي مي توانيم با صلوات يا طرح سؤال يا لحظاتي سكوت به كلاس تمركز بدهيم، اين روش از چند بار گچ روي تخته يا ميز زدن بهتر است .
شيوه استفاده از تخته
قال علي عليه السلام: «كتاب المرء معيار فضله و مسبار نبله; (8) نوشتار هر كس معيار فرزانگي و ميزان فرهيختگي اوست .»
در استفاده از تخته، هنگام تدريس، بايد نكاتي را مورد توجه قرار داد . بايسته است نكات زير مورد توجه قرار گيرد .
2 - ابزار و امكانات تدريس مانند: گچ، ماژيك، تخته پاك كن و . . . را پيش از درس فراهم آوريد .
3 - فقط مطالب مهم و ضروري را روي تخته بنويسيد و سعي كنيد مطالب نوشته شده روي تخته را كمتر پاك كنيد .
4 - از قسمت بالا و سمت راست تخته شروع به نوشتن كنيد، منظم بنويسيد و از تمام تخته استفاده كنيد .
5 - بسم الله در ابتداي هر كار، رمز عشق به خدا، توكل بر او، استمداد از او و وابستگي به اوست، پس هنگام استفاده از تخته، نوشتن «بسم الله الرحمن الرحيم » را فراموش نكنيد .
6 - هنگام نوشتن روي تخته، جلوي مطالب نايستيد .
7 - وقتي روي تخته مطلبي مي نويسيد، هم زمان آن را بخوانيد تا همه بشنوند .
8 - موقع نوشتن روي تخته، به شاگردان پشت نكنيد، بلكه نيم رخ بايستيد و بنويسيد .
9 - سعي كنيد هنگام نوشتن، لباسها و سر و صورت خود را گچي و يا رنگي نكنيد .
10 - تخته را از بالا به پايين پاك كنيد و با انگشت و دست و مانند آن پاك نكنيد .
11 - اگر شاگردان شما مطالب روي تخته را در دفترهاي خود نوشته اند، در پايان درس تخته را پاك كنيد تا براي استاد بعدي آماده باشد .
بيان و شيوه انتقال مطالب
يكي از نكات بسيار مهم در كلاسداري، نحوه بيان مطالب و شيوه انتقال آن به مخاطبان است . به كارگيري نكات زير، مربيان محترم را در انتقال بهتر مطالب ياري خواهد داد .
1 - استفاده از كلمات و جملات زيبا را فراموش نكنيد; مثلا به جاي «كور» كلمه «نابينا» و يا «روشندل » را به كار بريد .
2 - كلمات و جملات را رسا و روان بيان كنيد و در حد مقدور صدا و لهجه خاص و محلي نداشته باشيد .
3 - از خطي زيبا و يا حداقل خط خوانا همراه با بياني صحيح و زيبا برخوردار باشيد .
4- در انتقال مطالب ذوق و سليقه داشته باشيد و شناسائي ذوق و سليقه و استعداد كودكان و نوجوانان را فراموش نكنيد .
5- در صورتي كه خستگي را در چهره شاگردان خود احساس كرديد، در كلاسهاي اختياري از ادامه تدريس خودداري ورزيد .
6 - طوري تدريس كنيد كه شاگردان با استعداد بپسندند و شاگردان كم استعداد بفهمند .
7 - طوري سخن بگوييد و تدريس كنيد كه كودكان و نوجوانان به وجد آيند و در آنان نشاط ايجاد شود .
8 - گاهي مطالب خود را در قالبهاي هنري; مانند طراحي و . . . تدريس كنيد .
9 - متناسب و هماهنگ با موضوع، سر و دست خود را حركت دهيد و حالت آن موضوع را به خود بگيريد .
10 - سعي كنيد مطالب را هنگام تدريس بيشتر و بهتر مجسم كنيد .
11 - اگر صداي شما گرفته است، در رفع آن بكوشيد . استفاده از قرص گياهي آلتادين پيشنهاد مي شود .
12 - درس را پيش از تدريس تمرين كنيد . براي اين كار مي توانيد از فرصت طي مسير از منزل تا محل درس استفاده كنيد .
حفظ تعادل
در اسلام به ميانه روي و اعتدال بسيار سفارش شده است . يكي از مواردي كه بايد در آن ميانه روي و اعتدال رعايت شود، مسئله محبت و توجه به شاگردان در كلاس است . پس به موارد زير توجه كنيد:
1 - در كلاسداري با كودكان و نوجوانان، نه آنقدر محبت كنيد كه شاگردان لوس و خودخواه تربيت شوند و نه آن قدر بي مهري كنيد كه از اطراف شما بگريزند .
2 - بيش از اندازه از شاگرد تمجيد و تعريف نكنيد، زيرا ممكن است موجب غرور او و يا حسادت شاگردان ديگر شود .
3 - گاهي مي توانيد با نگاه كردن به شاگرد ناراحتي خود را نشان دهيد و نيازي به تنبيه بيشتر نيست .
4 - گاهي براي تشويق شاگردان، هدايا و جوايزي را در نظر بگيريد، البته تشويق بايد متناسب و به اندازه باشد .
5 - اقتدار مربي در كلاس مهمتر از سكوت شاگردان است .
6 - در موارد لزوم قاطعيت داشته باشيد .
7 - استعدادها و تواناييهاي مثبت شاگردان را جلو شاگردان ديگر مطرح كنيد و براي از بين بردن رفتارهاي ناپسند آنها تلاش كنيد .
8 - رفتار غلط شاگردان ممكن است معلول بيماريهاي بدني باشد، پس به اين نكته توجه داشته باشيد .
9 - پيش از تنبيه، علل كردارهاي منفي شاگردان را بررسي كنيد .
10 - به شاگردان ضعيف اعتماد به نفس ببخشيد و آنان را به درس خواندن ترغيب كنيد .
11 - پيش از آغاز تدريس، با پرسش از مسئولين مربوطه، شناختي اجمالي از وضعيت و موقعيت و سطح معلومات شاگردان بدست آوريد .
خصوصيات فردي
امام علي عليه السلام: «لاتفعل ما يضع قدرك; (11) كاري كه مقام تو را پست مي گرداند انجام نده .»
خصوصيات فردي مربي به ويژه در موارد حساسي مثل كلاس مورد نظر مخاطبان مي باشد، پس:
1 - سعي كنيد شخصيت علمي و اجتماعي خود را پيش شاگردان سبك نكنيد .
2 - در موارد لزوم با برخي از دانش آموزان در مورد خصوصيات فردي خود صحبت خصوصي داشته باشيد .
3 - مواظب باشيد كه كودكان و نوجوانان، شما را دست نيندازند و بازيچه آنان قرار نگيريد .
4 - وقتي كاري را از شاگردان مي خواهيد آن را پيگيري كنيد تا حتما انجام شود .
5 - نام خانوادگي خود را به شاگردان بگوييد .
6 - توجه كنيد مقررات خشك و افراطي را در كلاس وضع نكنيد .
7 - تدريس نيازمند تقويت جسماني است، آن را فراموش نكنيد و بين هر دو جلسه تدريس چيزي بخوريد و يا بنوشيد تا به خاطر ضعف دچار مشكل نشويد .
8 - در برخوردها و عكس العملها انعطاف داشته باشيد .
9 - نسبت به كوششها و فعاليتهاي شاگردان بي توجه و بي تفاوت نباشيد .
10 - تلاش كنيد تا در غير موارد ضروري درس خود را با استاد ديگري عوض نكنيد و در بين درس استاد عوض نشود .
11 - در تدريس از گروه گرايي و خطبازي خودداري كنيد .
12 - كودكان و نوجوانان رفتار مربي را زير ذره بين قرار مي دهند . مواظب باشيد كردار و رفتار منفي از خود نشان ندهيد .
13 - كاري كنيد كه شاگردان خصوصيات مثبت شما را در خود به وجود آورند .
خصوصيات اجتماعي
امام علي عليه السلام: «لاتقسروا اولادكم علي ادابكم فانهم مخلوقون لزمان غير زمانكم; (12) آداب و رسوم خودتان را بر فرزندانتان تحميل نكنيد; زيرا آنان براي زماني غير از زمان شما آفريده شده اند .»
تجربيات آموزشي و تحقيقات روانشناختي نشان مي دهد كه يادگيري به صورت دسته جمعي و غيرانفرادي معمولا سهل تر و بهتر صورت مي پذيرد . بدين جهت و نيز به دلائل ديگري، براي آموزش افراد، آنها را در يك مكان جمع كرده و آموزش مي دهند . آموزش در يك اجتماع مستلزم رعايت نكاتي است كه در ذيل به بعضي از نكات قابل توجه براي مربيان اشاره مي شود .
1 - از خصوصيات اجتماعي و خانوادگي شاگردان بي اطلاع نباشيد .
2 - اگر تعيين و بيان مقررات و قوانين ضروري باشد، اين كار را با همكاري شاگردان انجام دهيد .
3 - تلاش كنيد با مدير، سرپرست، مسئول، معاون و همكاران ديگر در محيط آموزشي هماهنگي داشته باشيد .
4 - مقررات محيط آموزشي را رعايت كنيد و به آنها احترام بگذاريد .
5 - كارها و فعاليتهاي مربوط به كلاس را بين شاگردان تقسيم كنيد و به آنان مسئوليت دهيد .
6 - شاگردان را جز در موارد ضروري، آن هم به مدت كم، از خود طرد نكنيد .
7 - در بعضي از موارد، شاگردان از مربي خود تقليد مي كنند، پس آهسته آهسته به تقليد آنان جهت دهيد .
8 - شاگردان را در كلاس نه آزاد آزاد بگذاريد و نه آنان را كاملا محدود كنيد .
9 - تنبيه و محروم نمودن تمام افراد به خاطر رفتار بد يك فرد يا يك گروه كوچك كار عاقلانه اي نيست .
10 - پشت سر ديگران سخني نگوييد تا پشت سر شما سخنها نگويند .
11 - آداب اجتماعي را در برخوردها رعايت كنيد .
شاگردان
امام سجادعليه السلام: «حق الصغير رحمته في تعليمه و العفو عنه و الستر عليه والرفق به والمعونة له; (13) حق كودك، مهرباني به او در آموزش و گذشت از خطاي وي و عيب پوشي و همراهي و ياري اوست .»
شاگردان شما امانتهاي الهي هستند كه براي پرورش و شكوفائي استعدادهايشان در اختيار شما گذاشته شده اند، از اينرو:
1 - شاگردان را به راه و كاري كه در پيش دارند متوجه سازيد .
2 - در شاگردان خود شناخت، بينش، پشتكار، صبر و حوصله را زمينه سازي كنيد و آن را افزايش دهيد .
3 - هميشه رغبت و ذوق شاگردان را زنده نگه داريد .
4 - درس را مرحله به مرحله و موضوع به موضوع تدريس كنيد .
5 - سعي كنيد مصاديق و نمونه هايي كه در درس مطرح مي كنيد، براي شاگردان قابل مشاهده و درك باشد .
6 - مطلبي را كه كودكان و نوجوانان با سعي و تلاش خود بدست مي آورند از آن خود مي دانند و با علاقه و بدون مقاومت آن را مي پذيرند . پس سعي كنيد آنها را در فراگيري دانش، به پژوهش واداريد .
7 - سن و معلومات و شرايط فردي شاگردان را در نظر داشته باشيد .
8 - اگر از شاگردان سؤالي مي كنيد، تا آنجا كه امكان دارد اجازه دهيد خود شاگردان جواب بدهند .
9 - به شاگردان فرصت كافي براي پاسخ دادن به سؤالات بدهيد .
10 - سؤال خود را طوري طرح كنيد كه فكر شاگردان را به كار اندازد و آنها را در حل مسئله كمك كند، نه اينكه فقط ناداني آنها را ظاهر سازد .
11 - در پاسخ به سؤالات نوبت شاگردان را رعايت كنيد .
12 - در هنگام سؤال كردن، درس را از جاهاي مختلف و افراد متفاوت كلاس بپرسيد نه از افراد خاص و مكان معيني در كلاس
13 - زمينه سؤال كردن را در كودكان و نوجوانان فراهم آوريد و آنان را امر به سكوت نكنيد .
14 - گاهي شاگردان سؤال شاگردديگررا متوجه نمي شوند،پيش از پاسخ گفتن به آن سؤال،يكبارديگر خودتان آن راتكرار كنيد

 

+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و چهارم دی 1392ساعت 13:20  توسط امیرخلیلی شاهين دژي | 


http://amoozeshnews.com/Image/News/2012/11/369_634881503676183750_l.jpg


همانگونه که مي­دانيم برنامه­ ريزي راهبردي جزو وظايف مديريت و يک سازمان پويا است.

مسئوليت برنامه­ ريزي مديران، چهارده فرآيند عمده و متمايز اعلام شده است که به عنوان شرح وظايف اساسي مدیران معين شده است به طوری که هر مدير به تناسب و اقتضاء شرايط سازماني خود بايد نسبت به کاربرد و اجراي آنها اقدام نمايد. اين فرآيندها عبارتند از:

-        تعيين چشم انداز:

پيش بيني و اتخاذ تصميم­هاي کلي در مورد فعاليت(ها) و يا حوزه­ هاي تابعه در راستاي رشد مستمر سازمان.

-        برنامه­ ريزي راهبردي:

تدوين و ارايه مفاهيم، ايده­ها و برنامه­ هاي کاربردي براي نيل موفقيت آميز به اهداف تعيين شده

-        تعيين اهداف:

    تصميم­ گيري در مورد اجراي اهدافي که از نظر زماني کوتاهتر از چشم انداز بوده و در طيف مربوطه به فرآيند راهبردي، زير مجموعه اين حرکت عميق و اصولي محسوب مي­شود.

-        تهيه آرمان سازمان

-         تدوين و ارايه خط مشي­ ها 

-        طرح ساختار سازماني 

-        تأمين منابع انساني 

-        تدوين رويه هاي کاري

-        تأمين ماشين آلات و تجهيزات

-         تأمين سرمايه 

-         ايجاد استاندارد و شاخص

-         تنظيم برنامه هاي مديريتي و طرح هاي اجرايي

-         آمار و اطلاعات

-         ايجاد انگيزش

+ نوشته شده در  سه شنبه یکم مرداد 1392ساعت 14:36  توسط امیرخلیلی شاهين دژي | 
ماه مبارک رمضان در یک نگاه!

ماه مبارک رمضان در یک نگاه!● مناجات
علی‌ ای‌ همای‌ رحمت‌ تو چه‌ آیتی‌ خدا را
که‌ به‌ ما سوا فکندی‌ همه‌ سایه‌ هما را
دل‌ اگر خداشناسی‌ همه‌ در رخ‌ علی‌ بین
به‌ علی‌ شناختم‌ من‌ به‌ خدا قسم‌ خدا را
به‌ خدا که‌ در دو عالم‌ اثر از فنا نماند
چو علی‌ گرفته‌ باشد سرچشمه‌ بقا را
مگر ای‌ سحاب‌ رحمت‌ تو بباری‌ ارنه‌ دوزخ
به‌ شرار قهر سوزد همه‌ جان‌ ماسوا را
برو ای‌ گدای‌ مسکین‌ در خانه‌ علی‌ زن
که‌ نگین‌ پادشاهی‌ دهد از کرم‌ گدا را
به‌جز از علی‌ که‌ گوید به‌ پسر که‌ قاتل‌ من‌
چو اسیر توست‌ اکنون‌ به‌ اسیر کن‌ مدارا
به‌جز از علی‌ که‌ آرد پسری‌ ابوالعجایب
که‌ علم‌ کند به‌ عالم‌ شهدای‌ کربلا را
چو به‌ دوست‌ عهد بندد ز میان‌ پاکبازان
چو علی‌ که‌ می‌تواند که‌ به‌ سر برد وفا را
نه‌ خدا توانمش‌ خواند نه‌ بشر توانمش‌ گفت
متحیرم‌ چه‌ نامم‌ شه‌ ملک‌ لافتی‌ را
به‌ دو چشم‌ خون‌فشانم‌، هله‌ای‌ نسیم‌ رحمت
که‌ زکوی‌ او غباری‌ به‌ من‌ آرتوتیا را
بامید آن‌ که‌ شاید برسد به‌ خاک‌ پایت
چه‌ پیامها سپردم‌ همه‌ سوز دل‌ صبا را
چو تویی‌ قضای‌ گردان‌ به‌ دعای‌ مستمندان
که‌ زجان‌ ما بگردان‌ ره‌ آفت‌ قضا را
چه‌ زنم‌ چو نای‌ هردم‌ زنوای‌ شوق‌ او دم
که‌ لسان‌ غیب‌ خوشتر بنوازد این‌ نوا را
همه‌ شب‌ در این‌ امیدم‌ که‌ نسیم‌ صبحگاهی
به‌ پیام‌ آشنایی‌ بنوازد آشنا را
ز نوای‌ مرغ‌ یا حق‌ بشنو که‌ در دل‌ شب
غم‌ دل‌ به‌ دوست‌ گفتن‌ چه‌ خوشست‌ شهریارا
● اعمالی‌ که‌ در شب‌های‌ ماه‌ رمضان‌ باید به‌جا آورد
رفتار و اعمال‌ شبهای‌ رمضان‌ در چند امر است‌،
۱) افطار و مستحب‌ است‌ که‌ پس‌ از نماز مغرب‌، افطار کند مگر آن‌ که‌ ضعف‌ بر او غلبه‌ کرده‌ باشد یا جمعی‌ منتظر او باشند،
۲) آنکه‌ افطار کند با چیز پاکیزه‌ از حرام‌ و شبهاست‌ و بهتر آنست‌ که‌ به‌ خرمای‌ حلال‌ افطار کند و به‌ خرما و به‌ آب‌ و به‌ رطب‌ و به‌ حلوا و به‌ نبات‌ بر آب گرم‌، به‌ هر کدام‌ که‌ افطار کند نیز خوبست‌،
۳) آن‌ که‌ در زمان‌ افطار دعاهای‌ وارده‌ آن‌ را بخواند از جمله‌ آن‌ که‌ بگوید اللهم‌ لک‌ صمت‌ و علی‌ رزقک‌ افطرت‌ و علیک‌ توکلت‌ (خدایا برای‌ تو روزه‌ داشتم‌ و به روزی‌ تو افطار کنم‌ و بر تو توکل‌ دارم‌)تا خدا عطا کند به‌ او ثواب‌ هر کسی‌ را که‌ در این‌ روز روزه‌ داشته‌ و اگر دعای‌ اللهم‌ رب‌ النور العظیم‌ (خدایا پروردگار نور عظیم‌)را که‌ سید کفعمی‌ روایت‌ کرده‌اند بخواند فضیلت‌ بسیار دارد.روایت‌ شده‌ است‌ که‌ حضرت‌ علی‌ (ع‌)هرگاه‌ می‌خواست‌ افطار کند.می‌فرمود:
بسم ا...اللهم‌ لک‌ حمنا و علی‌ رزقک‌ افطرنا فتقبل‌ حنا انک‌ انت‌ السمیع‌ العلیم‌ (به‌ نام‌ خدا، خدایا برای‌ تو روزه گرفتیم‌ و به‌ روزیت‌ افطار کردیم‌ بپذیر از ما زیرا تو شنوا و دانایی‌...)
۴)در لقمه‌ اول‌ بگوید: بسم‌ا...الرحمن‌ الرحیم‌ یا واسع‌ المغفره‌ اغفرلی‌ (به‌ نام‌ خداوند بخشاینده‌ و مهربان‌ای‌ وسیع‌ آمرزش‌ بیامرز مرا)تا خدا او را بیامرزد.
در آخر هر روز از روزهای‌ ماه‌ رمضان‌، خدا هزار هزار کس‌ را از آتش‌ جهنم‌ آزاد می‌کند، پس‌ از حق تعالی‌ بخواه‌ که‌ تو را یکی‌ از آنها قرار دهد،
۵) در وقت‌ افطار سوره‌ قدر بخواند،
۶) در وقت‌ افطار صدقه‌ دهد و افطار دهد روزه‌داران‌ را اگر چه‌ به‌ چند دانه‌ خرما یا شربتی‌ آب‌ باشد...رسول‌ (ص‌)می‌فرماید:
کسی‌ که‌ افطار دهد روزه‌ داری‌ را از برای‌ او خواهد بود مثل‌ اجر آن‌ روزه‌دار بدون‌ آن‌ که‌ از اجر او چیزی‌ کم‌ شود و هم‌ از برای‌ او خواهد بود مثل‌ آن‌ عمل‌ نیکویی‌ که‌ به‌ جا آورد آن‌ افطار کننده‌، به قوه‌ آن‌ طعام‌...آیت‌ ا...علامه‌ حلی‌ در رساله‌ سعدیه‌ از حضرت‌ صادق‌ (ع‌)نقل‌ کرده‌ که‌ فرمود:هر مومنی که‌ اطعام‌ کند مومنی‌ را لقمه‌ای‌ در ماه‌ رمضان‌ بنویسد حق‌ تعالی‌ برای‌ او اجر کسی‌ که‌ سی‌ بنده‌ مومن‌ آزاد کرده‌ باشد و از برای‌ او باشد نزد حق‌ تعالی‌ یک‌ دعای‌ مستجاب‌ ۷) ‌در هر شب‌ خواندن‌ هزار مرتبه‌ انا انزلنا وارد است‌.
۸) در هر شب‌ صد مرتبه‌ سوره‌ «حامیم‌ دخان‌»را بخواند.
● نمازهای‌ شب‌های‌ ماه‌ رمضان
علامه‌ مجلسی‌(ره‌)در زادالمعاد در فصل‌ آخر اعمال‌ ماه‌ رمضان‌ را ذکر فرموده‌ و در این‌ جا اکتفا می‌کنیم‌ به‌ آنچه‌ که‌ آن‌ بزرگوار نوشته‌...فرموده‌:
▪ نماز شب‌ اول‌) چهار رکعت‌، در هر رکعت‌ بعد از حمد پانزده‌ مرتبه‌ توحید...
▪ دوم‌) چهار رکعت‌، در هر رکعت‌ پس‌ از حمد بیست‌ مرتبه‌ انا انزلنا،
▪ سوم‌) ده‌ رکعت‌، در هر رکعت‌ صد و پنجاه‌ مرتبه‌ توحید،
▪ چهارم‌) هشت‌ رکعت‌، در هر رکعت‌ حمد و بیست مرتبه‌ انا انزلناه‌،
▪ پنجم‌) دو رکعت‌ در هر رکعت‌ صد و پنجاه‌ مرتبه‌ توحید و بعد از سلام‌ صد مرتبه‌ اللهم صل‌ علی‌ محمد و ال‌ محمد،
▪ ششم‌) چهار رکعت‌، در هر رکعت‌ حمد و «سوره‌ تبارک‌ الله‌ بیده الملک‌»
▪ هفتم‌) چهار رکعت‌، در هر رکعت‌ صد و سیزده‌ مرتبه‌ انا انزلنا
▪ هشتم) دو رکعت‌، در هر رکعت‌ صد و ده‌ مرتبه‌ توحید و بعد از سلام‌ هزار مرتبه‌ سبحان‌ ا...
▪ نهم‌) شش‌ رکعت‌ میان‌ نماز شام‌ و خفتن‌، در هر رکعت‌ صد و هفت‌ مرتبه‌ آیه‌، الکرسی‌ و پس‌ از اتمام‌ پنجاه‌ مرتبه‌ صلوات‌،
▪ دهم‌) بیست‌ رکعت‌، در هر رکعت‌ صد و سی‌ مرتبه توحید.
▪ یازدهم‌) دو رکعت‌، در هر رکعت‌ صد و بیست‌ مرتبه‌ انا اعطیناک‌ الکوثر،
▪ دوازدهم‌) هشت رکعت‌، در هر رکعت‌ صد و سی‌ مرتبه‌ انا انزلنا،
▪ سیزدهم‌) چهار رکعت‌ در هر رکعت‌ صد و بیست‌ و پنج‌ مرتبه‌ توحید،
▪ چهاردهم‌) شش‌ رکعت‌، در هر رکعت‌ صد و سی‌ مرتبه‌ اذا زلزلت‌،
▪ پانزدهم‌) چهار رکعت‌، در دو رکعت‌ اول‌ پس‌ از صد مرتبه‌ توحید و در دو رکعت‌ دیگر پنجاه‌ مرتبه‌ توحید،
▪ شانزدهم‌) دوازه‌ رکعت‌، در هر رکعت‌ صد و دوازه‌ مرتبه الهیکم‌ التکاثر،
▪ هفدهم‌) دو رکعت‌، در رکعت‌ اول حمد و هر سوره‌ که‌ خواهد و در رکعت‌ دوم‌ حمد و صد مرتبه‌ توحید و پس‌ از سلام‌ صد مرتبه‌ لا اله الا ا...
▪ هجدهم) چهار رکعت‌، در هر رکعت‌ صد و بیست‌ و پنج‌ مرتبه‌ انا اعطیناک‌ الکوثر...
▪ نوزدهم‌) پنجاه‌ رکعت‌ با صد و پنجاه‌ مرتبه‌ اذا زلزلت‌ و گویا مراد آن‌ باشد که‌ در هر رکعت‌ یک‌ مرتبه‌ بخواند زیرا مشکل‌ است‌ در یک‌ شب‌ دو هزار و پانصد مرتبه‌ اذا زلزلت‌ خواندن‌...
▪ بیستم‌ و بیست‌ و یکم‌ و بیست‌ دوم‌ و بیست‌ و سوم‌ و بیست‌ چهارم) در هر یک‌ هشت‌ رکعت‌ به‌ هر سوره‌ که‌ میسر شود،
▪ بیست و پنجم‌) هشت‌ رکعت‌، در هر رکعت‌ حمد و ده مرتبه‌ توحید...
▪ بیست‌ و ششم‌) هشت‌ رکعت‌، در هر رکعت‌ حمد و صد مرتبه‌ توحید،
▪ بیست‌ و هفتم‌) چهار رکعت‌، در هر رکعت‌ حمد و تبارک‌ الدبی بیده‌ الملک‌ و اگر نتوانست‌، بیست‌ مرتبه‌ توحید،
▪ بیست‌ و هشتم‌) شش‌ رکعت‌، در هر رکعت‌ حمد و صد مرتبه‌ آیه‌ الکرسی‌ و صد مرتبه‌ توحید و صد مرتبه‌ کوثر و پس‌ از نماز صد مرتبه‌ صلوات‌ بر محمد (ص‌)،
▪ بیست‌ و نهم) :دو رکعت‌، در هر رکعت حمد و بیست‌ مرتبه‌ توحید،
▪ سی‌ام‌) دوازده‌ رکعت‌، در هر رکعت‌ حمد و بیست‌ مرتبه‌ توحید و پس‌ از فارغ‌ شدن‌ صد مرتبه‌ صلوات‌...
● آیین‌ کهن‌ ماه‌ رمضان‌ در ایران
ایران‌ قدمتی‌ چند هزار ساله‌ دارد و با لشکرکشی‌ اعراب‌ بر ایران‌، اسلام‌ وارد این‌ کشور کهن‌ و ریشه‌دار شد و از همان‌ روزها ماه‌ رمضان‌ جزو مراسم‌ پرشکوه‌ در ایران‌ شد.جالب‌ این‌ که‌ «سحوری‌»کلمه‌ قدیمی‌ است که‌ اشاره‌ به‌ یک‌ مراسم‌ هزار ساله‌ داشت‌ و مردمان‌ آن‌ زمان‌ عقیده‌ داشتند که‌ هر بامداد و شامگاه‌ باید به پیشواز خورشید بروند تا از این‌ پدیده‌ طبیعی‌ گرما و نور گرفت‌.اما با آمدن‌ اسلام‌ و برگزاری‌ نماز صبح‌ در سحرگاه‌ و سحری‌خوردن‌ و افطار کردن‌ در این‌ ماه‌، اعتقاد ایرانیان‌ باستان‌، محکم‌تر و محکم‌تر شد تا حال‌...
در همان‌ زمان‌های‌ قدیم‌، جوانان‌ به‌ بلندترین‌ نقطه‌ شهر می‌رفتند و دهل‌ می‌کوفتند و با این‌ کار مردم‌ را از خواب‌ بیدار می‌کردند.
در ماه‌ مبارک‌ هرگونه‌ کینه‌ و قهر و نفرت‌ کنار گذاشته‌ می‌شد و مردم‌ با شیرینی‌ به‌ استقبال‌ یکدیگر می‌رفتند.نکته‌ دیگر این‌ که‌ سیب‌ در سر سفره‌ افطار جایگاه‌ ویژه‌ای‌ داشت‌، چرا که‌ سیب‌ را میوه‌ای‌ بهشتی می‌دانستند.
همچنین‌ به‌ هنگام‌ اذان‌ مغرب‌ یعنی‌ غروب‌ آفتاب‌، صدای‌ دهل‌ و نواختن‌ فلوت‌ در کوچه‌پس‌کوچه‌ها به گوش‌ می‌رسید تا جایی‌ که‌ عده‌ای‌ مشغول‌ به‌ این‌ شغل‌ بودند.عده‌ای‌ هم‌ در خانه‌های‌ همسایه‌ها را می‌زدند و شیرگرم‌ و شیرینی‌ و حلوا می‌دادند.در سر مراسم‌ افطار، بزرگ‌ فامیل‌ بر بالای‌ سفره‌ می‌نشست‌ و پس‌ از اذان‌، دیگر اعضای‌ خانواده‌ با اجازه‌ او، روزه‌ خود را باز می‌کردند.
همچنین‌ در این‌ ماه‌ مراسم‌ آشتی‌کنان‌ برگزار می‌شد و هر کسی‌ که‌ می‌خواست‌ روزه‌ بگیرد باید کدورت‌ها را کنار می‌گذاشت‌، در این‌ مواقع‌ یک‌ بزرگتر پادرمیانی‌ می‌کرد و با برپایی‌ یک‌ مهمانی‌ دو نفر را آشتی می‌داد.
رسم‌ شعرخوانی‌ پس‌ از افطار یکی‌ از رسم‌های‌ گذشته‌ بود و خواندن‌ اشعار حافظ و فال‌گیری‌ در میان اعضای‌ خانواده‌ برعهده‌ بزرگتر خانواده‌ بود.
از دیگر رسومات‌ گذشته‌ باید اشاره‌ به‌ پسران‌ جوان‌ کرد که‌ در زمان‌ افطار، به‌ درب‌ منزل‌ نامزدشان می‌رفتند و خنچه‌ای‌ می‌بردند که‌ شامل‌ قند و شیرینی‌ و غذاهای‌ رنگارنگ‌ بوده‌ است‌.اما بد نیست‌ از غذاهای‌ مرسوم‌ ایرانیان‌ هم‌ بگوییم‌.
آنها معمولا بر سر سفره‌ افطار، آبگوشت‌ و سبزی‌پلو، دلمه‌، عدس‌پلو، شله‌زرد، آش‌ و شیرینی‌های‌ کنجددار یا شیرینی‌های‌ بادامی‌ کشمشی‌ و...می‌خوردند که‌ البته‌ بیشتر مربوط به‌ قشر مرفه‌ جامعه‌ بود و قشر متوسط معمولا با چای‌، نان‌ شیرینی‌، خرما و البته‌ کمی‌ پنیر روز ه‌ خود را باز می‌کردند.در مکان‌هایی‌ که‌ قرار بود به صورت‌ جمعی‌ افطار بدهند نزدیک‌ اذان‌ دیگ‌ بزرگ‌ برنج‌ را بار می‌گذاشتند و مقداری‌ از آن‌ را در دیگ سنگی‌ با پارچه‌ای‌ کلفت‌ می‌پوشاندند تا برای‌ سحر گرم‌ بماند.نکته‌ دیگر این‌ که‌ قدیمی‌ها به‌ دم‌کرده سنبل‌الطیپ‌ علاقه‌ خاصی‌ داشتند، آنها عقیده‌ داشتند که‌ این‌ دم‌ کرده‌ از عطش‌ آنها جلوگیری‌ می‌کند.
● ماه‌ رمضان‌ در جهان
▪ رمضان‌ پنهانی‌ در روسیه
درکشور پهناور روسیه‌، مسلمانان‌ زیادی‌ زندگی می‌کنند که‌ با عشق‌ و علاقه‌ آیین‌ این‌ ماه‌ را برگزار می‌کنند.روس‌های‌ قدیمی‌، از طلوع‌ و غروب خورشید، زمان‌ سحر و افطار را تشخیص می‌دادند، روس‌های‌ مسلمان‌، معمولا به‌ لبنیات علاقه‌ زیادی‌ دارند و همیشه‌ بر سرسفره‌شان‌ این مواد خوراکی‌ پیدا می‌شود، پیش‌ از فروپاشی شوروی‌ و دوران‌ کمونیست‌، آنها به‌ طور پنهانی مراسم‌ رمضان‌ را برگزار می‌کردند، اما پس‌ از فروپاشی‌ در مساجد روسیه‌ به‌ برگزاری‌ تلاوت قرآن‌ و نمازهای‌ جماعت‌ می‌پردازند و اقوام‌ هر روز مراسم‌ افطاری‌ را به‌ نوبت‌ در خانه‌ یکدیگر برگزار می‌کنند.
▪ افطار دسته‌ جمعی‌ در واشنگتن
در واشنگتن‌، مرکز امریکا، عده‌ معدودی مسلمان‌ زندگی‌ می‌کنند که‌ بیشترشان‌ سیاهپوست می‌باشند، آنان‌ در محله‌های‌ خاص‌ و در شهرک‌های‌ مخصوصی‌ به‌ خود زندگی‌ می‌کنند و افطار خود را دسته‌ جمعی‌ برگزار می‌کنند.گرچه پس‌ از حادثه‌ ۱۱ سپتامبر مسلمانان‌ تحت‌ فشار هستند، اما با این‌ حال‌ مراسم‌ رمضان‌ در آنجا برگزار می‌شود، مسلمانان‌ سیاهپوست‌ اعتقاد خاصی‌ به‌ قراردادن‌ قرآن‌ بر سرسفره‌ و همچنین روشن‌کردن‌ شمع‌ دارند، افرادی‌ هم‌ که نمی‌توانند روزه‌ بگیرند، به‌ خصوص‌ افراد مسن‌ و بچه‌ها، بر سر سفره‌ افطار حاضر می‌شوند تا بچه‌های‌ کوچکتر با این‌ ماه‌ پربرکت‌ آشنا شوند.
▪ رمضان‌ در آلمان
مهمترین‌ شهر آلمان‌ که‌ آیین‌ دین‌ ماه‌ را خیلی مفصل‌ انجام‌ می‌دهند، شهر کلن‌ می‌باشد تا جایی که‌ در مسجد این‌ شهر هر روزه‌ اذان‌ پخش می‌شود، اکثر مسلمانان‌ آلمانی‌، ترک‌ تبار هستند و به‌ کارگری‌ مشغولند و سوپ‌گوشت‌ از مواد خوراکی‌ اصلی‌ سفره‌ رمضان‌ است‌، حدود ۸۰ درصد از مسلمانان‌ آلمان‌، ماه‌رمضان‌ را مهم‌ترین ماه‌ مذهبی‌ می‌دانند و گرفتن‌ روزه‌ را برای‌ خود واجب‌ می‌دانند.
▪ خانه‌ تکانی‌ در اندونزی‌ و مالزی
۹۰ درصد مردم‌ مالزی‌ و اندونزی‌ مسلمان هستند، تا جایی‌ که‌ اندونزی‌ پرجمعیت‌ترین‌ کشور مسلمان‌ است‌.آنان‌ ماه‌ رمضان‌ را عید خود می‌دانند و پیش‌ از شروع‌ این‌ ماه‌ خانه‌ تکانی می‌کنند و خانه‌های‌ خود را از بوی‌ خوش عطرهای‌ گیاهی‌، عطرآگین‌ می‌کنند، آنها همچنین‌ اهمیت‌ خاصی‌ برای‌ عید فطر قائل هستند.بیشتر مردم‌ این‌ کشور در این‌ ماه‌ حداقل قرآن‌ را سه‌ بار تا انتها می‌خوانند و پس‌ از افطار به مسجد می‌روند، آنها عید فطر را بسیار عزیز می‌دانند تا جایی‌ که‌ تمامی‌ خیابان‌ها چراغانی است‌ و دولت‌ به‌ طور رایگان‌ شیرینی‌ در خیابان پخش‌ می‌کند.
آنها با این‌ که‌، کم‌ غذا هستند، اما سفره افطارشان‌ بسیار مفصل‌ است‌ و از بیشتر مواد غذایی استوایی‌ استفاده‌ می‌کنند.
▪ رمضان‌ در استرالیا
۸۶ درصد مسلمانان‌ استرالیا در نهرهای ویکتوریا، سیدنی‌ و ملبورن‌ زندگی‌ می‌کنند، آنان به‌طور معمول‌ با انواع‌ دسرهای‌ شیرین‌، کباب‌ و ماهی‌ افطار خود را باز می‌کنند و در زمان‌ سحر یک‌ لیوان‌ شیر و عسل‌ می‌خورند، در مساجد آنجا در اکثر شب‌ها افطاری‌ داده‌ می‌شود و با انجام فرایض‌ دینی‌ و برگزاری‌ مراسم‌ به‌ اهمیت موقعیت‌ خود در آن‌ کشور اضافه‌ کرده‌اند.
● نماز جماعت‌ واجب‌ است
در عربستان‌ ماه‌ رمضان‌ از جایگاه‌ ویژه‌ای برخوردار است‌ مردم‌ آنجا در خانه‌هایشان‌، افطار خود را با شیرگرم‌ و سمبوسه‌، شیرینی‌ و قند باز می‌کنند، آنها بر این‌ اعتقادند که‌ هیچ‌ یک‌ نباید کینه‌ای‌ از دیگری‌ بر دل‌ گیرد چرا که‌ روزه‌اش باطل‌ است‌.مردمان‌ ساکن‌ مکه‌ و مدینه‌، عبادت خدا و مقبره‌ پیامبر (ص‌)و برگزاری‌ نماز جماعت را از واجبات‌ می‌دانند.
● رسم‌ جالب‌ در عراق
یکی‌ از رسم‌های‌ جالب‌ در عراق‌ این‌ است‌ که جونان‌ و نوجوانان‌ پس‌ از افطار در کوچه‌ و خیابان‌ها به‌ راه‌ می‌افتند و در خانه‌ها را می‌کوبند و تقاضای‌ هدیه‌ می‌کنند، همچنین‌ در هنگام‌ اذان صبح‌ پیرمردان‌ طبل‌ به‌ دست‌ می‌گیرند و با کوبیدن‌ طبل‌ مردم‌ را بیدار می‌کنند.نکته‌ دیگر این‌ که‌ خیلی‌ها دوست‌ دارند که‌ برای‌ افطار به قهوه‌خانه‌ها بروند و در آنجا افطار خود را باز کنند.بد نیست‌ بدانید که‌ در یمن‌ یکی‌ دیگر از کشورهای‌ اسلامی‌ مردم‌، یک‌ساعت‌ پیش‌ از افطار سفره‌ خود را پهن‌ می‌کنند و تا زمان‌ اذان‌، قرآن کریم‌ را تلاوت‌ می‌کنند.آنها سعی‌ می‌کنند در روز عید فطر لباس‌های‌ نو خریداری‌ کنند.
بد نیست‌ به‌ رسم‌ مسلمانان‌ بوسنی‌ و هرزگوین هم‌ اشاره‌ای‌ داشته‌ باشیم‌ که‌ معمولا چند همسایه هر روز در یک‌ خانه‌ جمع‌ می‌شوند و به‌ طور گروهی‌ افطاری‌ می‌کنند، آنها سفره‌های افطارشان‌ را روی‌ میز پهن‌ می‌کنند و نوشیدنی‌های‌ گرم‌ از قبیل‌ قهوه‌، چای‌ و نسکافه‌...عضو ثابت‌ سفره‌شان‌ است‌ و دیگر این‌ که ثروتمندان‌ این‌ کشور، به‌ فقیران‌ افطار می‌دهند.l

+ نوشته شده در  یکشنبه سی ام مرداد 1390ساعت 12:20  توسط امیرخلیلی شاهين دژي | 
نماد های سفره هفت سین




+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و دوم اسفند 1389ساعت 15:18  توسط امیرخلیلی شاهين دژي | 

باران و بارانی

 

مردي به حضور مبارک امير المومنين علي عليه السلام رسيد عرض کرد يا اميرالمومنين چهار سوال دارم امام فرمودند بپرس گرچه چهل سوال باشد ؛عرض کرد واجب چيست و واجبتر کدام است؟نزديک چيست و نزديکتر کدام است؟عجيب چيست و عجيبتر کدام است ؟ سخت چيست و سختتر کدام است؟
(کتاب مجموعه الاخبار)
فرمودند:واجب اطاعت از خداي متعال وانجام واجبات است؛واجبتر ترک گناهان ومحرمات است؛نزديک قيام است و نزديکتر مرگ است؛ عجيب دنيا (با تغييرات و دگرگوني هايي که در اوست)عجيبتر علاقه ومحبت به دنيا است؛ سخت ساعت ورود در قبر است ؛و سخت تر از آن دخول در قبر بدون زاد وتوشه است.
زاد فرداي خود امروز از اينجا بردار
اين ؛نه راهيست که هر روزتوان آمدو رفت

وقتي خدا به تو ميگه : باشه ! دقيقاًهمون چيزي رو که ميخواي به تو ميده .. وقتي ميگه : نه ! .. يه چيز بهتر به تو ميده و وقتي ميگه : صبر کن ، داره بهترين چيز رو براي تو آماده ميکنه

شب است و نام تو را عارفانه ميخوانم
ببين كه شعر تو را بي بهانه ميخوانم
شب است و مرغ شب و ذكر حمد ايزد پاك
و من كه ذكر تو را جاودانه ميخوانم
به كلبه دل من عاشقانه كن گذري
كه من هميشه تو را ، عاشقانه ميخوانم
جوانه ميشكفد دردلم به عشق وصال
و من ، دوباره تو را چون جوانه ميخوانم
أسير موج دعايم ، كسي نميداند
كه زير موج ، غزل از كرانه ميخوانم
در اين غروب غم انگيز ، همدم من باش
ببين كه شعر تو را ، بي بهانه ميخوانم

به يک نفر مي توان براي هميشه دروغ گفت و به همه مي توان يکبار دروغ گفت اما به همه نمي توان براي هميشه دروغ گفت.

اولين باري كه طوفاني شدم
پيش پاي عشق قرباني شدم

يك دو گام از خويشتن بيرون شدم
واقف از اسرار پنهاني شدم

عشق غير از تاولي پر درد نيست
هر كس اين تاول ندارد مرد نيست

اب مي خواهم سرابم مي دهند
عشق مي ورزم عذابم مي دهند

عشق آخر تيشه زد بر ريشه ام
تيشه زد بر ريشه انديشه ام

كوه كندن گر بنا باشد پيشه ام
بويي از فرهاد دارد تيشه ام

عشق از من دور و پايم سنگ بود
قيمتش بسيار و دستم تنگ بود

هيچكس درد مرا وا كرد؟ نه
فكر دست تنگ ما را كرد؟ نه

هيچكس از حال ما پرسيد؟ نه
هيچكسي اندوه ما را ديد؟ نه

هيكسي چشمي برايم تر نكرد
هيچكسي يك روز با من سر نكرد

هيچكس اشكي براي من نريخت
هر كه با من بود از من گريخت

خوب اگر اين است من بد مي شوم
عشق اگر اين است مرتد مي شوم

گفته بودند عشق طوفان مي كند
هر چه مي خواهد دلش ان مي كند

گفته بودند عشق درد بي دواست
علت عاشق زعلت ها جداست

آري اكنون آگه از آن مي شوم
زان همه جستن پشيمان مي شوم

چند روزي هست حالم ديدني است
حال من از اين و آن پرسيدني است


گاه با حافظ تفال مي زنم
گاه بر روي خودم زل مي زنم

فاش مي گويم به آواز بلند
وارثان دردهاي ارجمند

آي مردم شوق هوشياري چه شد؟
آن همه موسيقي جاري چه شد؟

دادها نابالغ و دلواپسند
خنده ها در عين پيري نارسند

گفتم آخر عشق را معنا كنم
بلكه جاي خويش را پيدا كنم

آمدم ديدم كه جاي لاف نيست
عشق غير از عين و شين و قاف نيست

 

آدم ها به هم گل مي دهند ، چون معناي حقيقي عشق در گل ها نهفته است . كسي كه بكوشد صاحب گلي شود ، پژمردن زيبايي اش را هم خواهد ديد . اما اگر به همين بسنده كند كه گلي را در دشتي بنگرد ، همواره با او خواهد ماند. چون آن گل با عصر هنگام ، با غروب خورشيد ، با بوي زمين خيس و با ابرهاي افق آميخته است ...

 

گفتي محبت كن برو ... باشد خداحافظ ولي
رفتم كه تو باور كني دارم محبت مي كنم                                                        

+ نوشته شده در  چهارشنبه شانزدهم تیر 1389ساعت 17:9  توسط امیرخلیلی شاهين دژي | 

 

           صد و شصت نکته برای مدیران و زیر دستان         

                                        امیر خلیلی     کارشناس مدیریت


1- در انجام کارها روی شیوه ای خاص تاکید نکنید. شاید کسی بتواند از مسیر کوتاه تر و بهتری شما را به مقصد برساند.

2- توجه داشته باشید دانش و تجربه، هیچ کدام به تنهایی رهگشا نیستند، مثل اکسیژن و هیدروژن که از ترکیب معینی از آنها هوای تنفس ما تامین میشود، میتوان با آمیختن دانش و تجربه ، راهکارهای حیاتی و استثنائی خلق کرد.

3- از هرفرصتی برای استخدام و به کارگیری افراد برجسته استفاده کنید.

4- به خاطر داشته باشید رعایت استانداردهای محیط کار در کارایی کارمندان موثر است.

5- با فرق گذاشتن بیهوده بین افراد گروه ، انگیزه کاری آنها را از بین نبرید.

6- از مشورت و نظرخواهی با نیروی جوان ابایی نداشته باشید.

7- با رفتارهای ضد و نقیض، اعتماد زیردستان را از خود سلب نکنید.

8- در به وجود آوردن فضای رقابتی سالم ، کوشا باشید.

9- برای ارتقای سطح دانش کارمندان و افزایش بهره وری آنان ، کلاسهای آموزشی ترتیب دهید و از لوازم کمک آموزشی بهره گیرید.

10- دقت کنید که توبیخ کارمند خطاکار ، باید متناسب با اشتباهاتش تعیین شود.

11- مطمئن شوید مامور خریدی که برای سازمان درنظر گرفته اید، علاوه برکاردانی و رعایت اصول درست بازاریابی ، مورد اعتماد ، زرنگ و خوش سلیقه نیز هست و همان گونه که برقیمت کالاها توجه دارد، بر زیبایی و کیفیت آنها نیز اهمیت می دهد.

12- درصورت لزوم با قاطعیت نه بگویید.

13- سعی کنید با اصول ساده روانشناسی آشنا شوید.

14- طوری رفتار کنید که دیگران شما را بعنوان الگو انتخاب کنند و آینده کاری دلخواه خود را در قالب شخصیت شما مجسم کنند.

15- هرگز درحضور کارمندان با دیگر معاشرین خود ، پشت سرافراد بدگویی نکنید.

16- رعایت سلسله مراتب کاری را به مسئولین و سرپرستان گوشزد کنید.

17- برای آزمودن کارمندانتان با آزمایشهای فاقد ارزش و بی اساس، شخصت آنان را زیر سئوال نبرید.

18- با شروع به موقع جلسات ، وقت شناسی را عملا" به حاضرین بیاموزید.

19- برای گیراتر شدن سخنان خود، همیشه چند عبارت کلیدی از بزرگان و افراد برجسته در ذهن داشته باشید و در موقع لزوم آنها را بکار ببرید.

20- در انجام کارها به سه نکته بیش از بقیه نکات توجه کنید : اعتماد به نفس ، اعتماد به نفس ، اعتماد به نفس .

21- انتقاد پذیر باشید.

22- با بی توجهی ، تلاش و زحمات زیر دستان را بی ارزش نکنید.

23- با وسواس بیهوده در انتخاب ، زمان را هدر ندهید و به خاطر داشته باشید زمان برای شما متوقف نمی شود.

24- برای حل مشکلات احتمالی ، دوراندیش باشید و مطمئن باشید با درنظر داشتن چند راهکار تخصصی ، هرگز در موارد اضطراری غافلگیر نخواهید شد.

25- نقش تبلیغات را در سودآوری سازمان نادیده نگیرید.

26- خواسته های خود را واضح و روشن بیان کنید و اطمینان حاصل کنید که کارمندان به خوبی از جزییات وظیفه ای که به عهده آنان است ، مطلع هستند.

27- از هرکس ، مطابق دانش و تجربه اش توقع داشته باشید تا بهترین نتیجه را بدست آورید.

28- وظایف کارمندان را متناسب با توانایی های فیزیکی و حرفه ای آنان تعیین کنید.

29- اگر از موضوعی علمی اطلاعی ندارید، یا احتیاج به توضیحات بیشتری دارید، بدون هیچ تردیدی سئوال کنید.

30- درموارد بحرانی ، خونسردی خود را حفظ کنید و چند استراتژی بحران زدایی مناسب با فعالیت سازمانی خود را پیش بینی و طراحی کنید تا در موارد لزوم از آنها استفاده کنید.

31- از رفتارهایی که شما را در سازمان عصبی معرفی می کند ، پرهیز کنید.

32- انتقامجو نباشید.

33- زمان پیاده سازی تصمیم گیریها ، به اندازه اخذ تصمیمات ، مهم است. چون ممکن است اجرای یک نقشه خوب تجاری در زمان نامناسب با شکست روبه رو شود.

34- در مورد چیزی که نمی دانید ، به کسی اطلاعات اشتباه ندهید و از گفتن نمی دانم ، هراسی نداشته باشید.

35- با محول کردن مسئولیت به کارمندان مستعد و خلاق ، زمینه رشد و خلاقیت آنان را فراهم کنید.

36- بدون تفکر و درنگ پاسخ ندهید.

37- نحوه چیدمان میز کارمندان و محل استقرار آنها را طوری انتخاب کنید که افراد فراموش نکنند در محل کارشان هستند و نباید بیش از حد مجاز باز هم به گفت و گو بپردازید.

38- حرفه ای ترین و بهترین حسابدار و مشاور حقوقی را استخدام کنید.

39- به مشکلات مالی افراد توجه کنید و درخواستهای موجه اخذ وام آنان را به تعویق نیندازید.

40- همیشه به خاطر داشته باشید تواضع و متانت برشکوه شما می افزاید.

41- اگر قاطعیت مدیر با مهربانی توام باشد ، تاثیر شگفت انگیزی بر اطرافیان خود خواهد داشت و فرمانبری با ترس جای خود را به انجام وظیفه با حس مسئولیت پذیری می دهد.

42- سامانه ای را جهت اخذ پیشنهاد اختصاص دهید و به کارمندان اطمینان دهید که درکمال رازداری به پیشنهادهای مطرح شده رسیدگی می کنید.

43- مطمئن شوید حق و حقوق دیگران توسط مسئولین و سرپرستان سازمان رعایت می شود.

44- چند ساعت از یک روز مشخص در ماه را به بازدید از سطوح مختلف سازمان و گفت و گوی رو در رو با کارمندان اختصاص دهید.

45- در سمینارهای مرتبط با فعالیت خود شرکت کنید.

46- درکمک رسانی های مراسم خیریه پیشقدم باشید.

47- با درایت و زیرکی همیشه درکمین شکار فرصتهای طلایی باشید.

48- صبرو حوصله را از مهمترین ارکان موفقیت تلقی کنید.

49- مسئولیت پذیر باشید.

50- به منظور اطلاع حاصل کردن از مطالب جدید علمی ، در چند سایت اینترنتی مرتبط عضو شوید.

51- چند تکه کلام اختصاصی و جالب برای خود انتخاب کنید.

52- تفکر و تعمق قبل از پاسخگویی راحت تر از پیدا کردن چاره ای برای تغییر آنچه عنوان شده می باشد.

53- وقتی می خواهید کاری را به کسی محول کنید ، روشی را برای عنوان کردنش انتخاب کنید تا حس مسئولیت افراد برانگیخته شود.

54- علت شکستهای سازمانی را تجزیه و تحلیل کنید تا ضمن تشخیص مسیرنادرست ، از تکرار آن جلوگیری کنید.

55- با بی اهمیت جلوه دادن کارهای کارمندان ، زحمات آنان را بی ارزش نکنید.

56- با انجام ورزشهای فکری ، قابلیت های ذهنی خود را تقویت کنید.

57- به هرکس فراخور فعالیت و بازده کاری اش پاداش دهید و با در نظر گرفتن پاداشهای مساوی ، حرکت افراد شایسته گروه را کند نکنید.

58- با به کارگیری مشاورین کارآزموده و متعهد، موقعیت بازارکار را تحلیل کنید و استراتژی بکار بگیرید که همیشه یک گام از رقبا جلوتر باشید.

59- اجازه ندهید بار مسئولیت کارمندان بی کفایت و کند ، بر دوش کارمندان خبره و ساعی تحمیل شود زیرا افراد با درک این بی عدالتی انگیزه خود را از دست می دهند.

60- دانش حرفه ای  خود را تا حدی بالا ببرید که در موارد لزوم در مقابل کلیه سئوالات حرفه ای حاضر جواب باشید.

61- زمان استخدام  افراد ،علاوه بر تست های مقرر شده ، تست هایی انجام دهید که مطمئن شوید کسی را که بکار می گمارید ، تنبل نیست ! زیرا افراد تنبل فشارکاری دیگران را بیشتر می کنند.

62- هنگام دست دادن ، دست افراد را محکم و صمیمانه بفشارید.

63- وقتی عصبانی هستید، در باره دیگران تصمیم گیری نکنید.

64- همیشه وقت شناس باشید. برای حضور به موقع ، می توانید از ترفند قدیمی 5 دقیقه جلو کشیدن ساعت استفاده کنید.

65- هرگز امید ارتقا را از زیردستان نگیرید ، زیرا به طور یقین ، انگیزه آنها برای تلاش از بین می رود.

66- سعی کنید در صورت لزوم در دسترس باشید و شانس حرف زدن را به همه سطوح سازمان بدهید. در این صورت شاید با ایده های درخشانی روبه رو شوید.

67- به کارمندان ساعی و متعهد بگویید که چقدر برای سازمان مفید هستید و شما به آنها علاقه و اعتماد دارید.

68- هیچگاه اجازه ندهید کسی حالت افسردگی و ناامیدی شما را ببیند.

69- به شایعات بی اساس بی توجه باشید و در مورد زیردستان از روی دهن بینی قضاوت نکنید.

70- خشکی جلسات طولانی را با شوخ طبعی قابل تحمل کنید.

71- از سرزنش کردن دیگران در جمع خودداری کنید.

72- برای همه سطوح سازمان حتی خدمه و نامه رسانها احترام قائل شوید.

73- از منشی خود بخواهید روز تولد کارمندان ، کارت تبریکی را که توسط شما امضاء شده است ، برایشان ارسال کند.

74- در موقع امضاء کردن نامه ها و مکتوبات آنها را به دقت مطالعه کنید و از امضاء کردن آنها، زمانی که حوصله و تمرکز ندارید پرهیز کنید.

75- خوش ژست و خوش بیان باشید و درجمع با انرژی و اشتیاق حاضر شوید.

76-با قدردانی به موقع از کارمندان ، انرژی کاری آنان را افزایش دهید وحسن خلاقیت را در آنان تقویت کنید.

77- موقع حرف زدن با اعتماد به نفس به چشمان افراد نگاه کنید و همیشه متبسم باشید.

78- هرگز برای پیشبرد اهداف کاری خود ، دیگران را با وعده های بی اساس فریب ندهید.

79- سعی کنید اسامی کارمندان را به خاطر بسپارید و درحین صحبت کردن با آنان ، اسمشان را به زبان بیاورید.

80- همواره به خاطر داشته باشید به کار بردن الفاظ مؤدبانه از اقتدار شما نمی کاهد.

81- اشتباهات زیردستان را بیش ازحد لازم به آنها گوشزد نکنید.

82- امین و رازدار افراد باشید.

83- روی اشتباهات خودپافشاری نکنید و بی تعصب خطاهای خود را بپذیرید.

84- با عبارات کنایه آمیز و نیشدار به دیگران درس عبرت ندهید.

85- با آرامش و خونسردی به حرفهای دیگران گوش کنید و برای صرفه جویی در زمان مرتبا" حرف آنان را قطع نکنید.

86-روش محاسبات مالی را تاحدی یاد بگیرید تا قادر به تجزیه و تحلیل های گزارشات مالی سازمان باشید.

87- درجلسات دائما" به ساعت خود نگاه نکنید.

88- به نحوه پوشش و ظاهر خود توجه کنید.

89- تا صحت و سقم مساله ای روشن نشده ، کسی را مواخذه نکنید.

90- معاشرین چاپلوس خود را جدی نگیرید.

91- نکات جالب و پندآموز کتابهایی را که می خوانید ، در دفتری یادداشت کنید و در موارد مناسب آنها را بکار ببرید.

92- انعطاف پذیر باشید.

93- بدون توهین به عقاید دیگران ، با آنها مخالفت کنید.

94- نسبت به قول خود پایبند باشید.

95- درموقعیت های بحرانی برخود مسلط باشید و نگذارید زیردستان از اضطراب شما آگاه شوند.

96- برای حرف زدن زیباترین و خوش آهنگ ترین الفاظ را انتخاب کنید.

97- ریسک پذیر باشید.

98- نحوه استفاده از نرم افزارهای مرتبط با کار خود را بیاموزید.

99-برای ثبت ایده های درخشانی که ناگهان به ذهن می رسند، همیشه یک قلم و کاغذ به همراه داشته باشید.

100- کتابخانه سازمان را به روز کنید و اسامی کتابهایی را که اضافه می شود بصورت لیست منتشر شده در اختیار کارمندان قرار دهید.

101- مطمئن شوید ابراز رضایت شغلی افراد به سبب ترس ازتوبیخ مسئولین و سرپرستان نیست.

102- به واسطه مدیر بودن خود ، از دیگران توقع بیجا نداشته باشید.

103- در اولین قرصت درخاتمه دادن به مشاجرات و کدورتهایی که بین کارمندان پیش می آید، حکمیت کنید و برقرار کننده صلح و آشتی باشید.

104-درمصاحبه استخدامی افراد به سوابق کاری آنان توجه کنید و به خاطر داشته باشید کارمند موفق کارنامه ای پربار به همراه دارد.

105- از انحصاری کردن خدمات رفاهی سازمان پرهیز کنید و اجازه دهید همه سطوح از این خدمات بهره مند شوند.

106- زمان دقیق پیاده سازی تصمیمات اخذ شده را پیدا کنید ، چون ممکن است اجرای یک نقشه خوب ، در زمان نامناسب با شکست روبه رو شود.

107- برای حفظ اطلاعات سازمانی ، از بهترین و پیشرفته ترین سیستم حفاظتی استفاده کنید.

108- زبده ترین کادر بازاریابی را گردآوری کنید و حتی زمانی که سوددهی سازمان در وضع مناسبی قرار دارد، از آنان بخواهید ریتم فعالیت های خود را کند نکرده و همچنان به صورت جدی ادامه دهند.

109- به مظنور جلوگیری از تک روی ورقابت های ناسالم، روحیه انجام کار گروهی در سازمان را تقویت کنید.

110- از عنوان کردن فرامین غیرقابل اجرا و غیرمنطقی احتراز جویید، زیرا جز خدشه دار کردن شخصیت حرفه ای شما پیامدی ندارد.

111- عملکرد افراد را در زمان اضافه کاری کنترل کنید تا بدینوسیله از سوء استفاده افراد ناشایست که بعنوان اضافه کاری در سازمان به انجام کارهای شخصی یا اتلاف وقت می پردازند ، جلوگیری شود.

112- از نگارش واژه ای که از صحت املای آن اطمینان ندارید، پرهیز کنید و برای حصول اطمینان از نگارش صحیح لغاتی که فراموش کرده اید، همیشه یک فرهنگ لغت در دسترس داشته باشید.

113- وقتی در مورد موضوعی محرمانه صحبت می کنید، مراقب استراق سمع دیگران باشید.

114- اموال مهم سازمان را بیمه کنید.

115- در سلام کردن و ایجاد ارتباط دوستانه پیشقدم باشید.

116- مراقب سلامتی خود باشید و هرگز از یاد مبرید عقل سالم در بدن سالم است.

117- مطمئن شوید کادر مالی شما به موقع در پرداخت صورت حسابها اقدام می کنند و پرداختها بنا به دلایل غیرموجه ، به تعویق نمی افتد . چون تاخیر در پرداخت ها به اعتبار مالی شما لطمه جبران ناپذیری وارد می کند.

118- عیب جو و بهانه گیر نباشید و اجازه ندهید این دو خصلت د رشما به عادت مبدل شود.

119- هرگز از خاطر نبرید انسان ، اشرف مخلوقات است و با درایت و پشتکار میتواند برای هرمشکلی ، راه حال مناسبی پیدا کند.

120- برخی از بازنشستگان پس از بازنشستگی تمایل به ادامه کار دارند ، اگر می خواهید این افراد را به کار بگیرید توجه داشته باشید توانایی و انرژی و یا انگیزه کافی جهت نیل به اهداف سازمانی در این افراد وجود داشته باشد و درخواست کار آنها صرفا" به دلیل رفع نیاز مالی نباشد.

121- همواره هوشیار باشید کسی در سازمان جهت حفظ عنوان شغلی و موقعیت خود به عنوان ترمز برای نیروهای فعال و پرانرژی عمل نکند.

122- از اشتباهات خود درس بگیرید و آن را به دیگران نیز درس بدهید.

123- حتی وقتی موردی پیش آمده که به شدت ترسیده اید ، اجازه ندهید اطرافیان از این حس شما مطلع شوند.

124- افراد متخصص سازمان را برای اخذ نشریه های تخصصی آبونه کنید.

125- هیچکس را دست کم نگیرید.

126- حامی ضعیفان  باشید واجازه ندهید حق کسی ضایع شود.

127- اگر درجمعی هستید که موضوع مورد بحث را نمی دانید و روشن شدن این امر به اعتبار علمی شما لطمه خواهد زد ، لازم نیست با اظهار نظر در مورد آن ، عدم آگاهی خود را عیان سازید. می توانید سکوت کنید تا در اولین فرصت به تکمیل اطلاعات خود بپردازید.

128-آرام و شمرده صحبت کنید.

129- زمانی که از کسی اشتباهی سر می زند ، با رفتار صحیح و منطقی او را شرمنده کنید ، نه با توهین و ناسزا .

130- به اندازه کافی استراحت کنید و اجازه ندهید خستگی و استرس به سلامت روحی شما لطمه وارد کند.

131- هر از چند گاهی جلسه ای به منظور پرسش و پاسخ با حضور سرپرستان و مسئولین ترتیب دهید تا از صحت عملکرد و برنامه های آنان مطمئن شوید.

132- سرپرستان و مسئولین ، پل ارتباطی مدیریت و کارمندان هستند ، تا از استحکام این پل مطمئن نشده اید بی محابا گام برندارید، چون در غیر این صورت ممکن است سقوط کنید.

133- کارمندان را تشویق کنید تا با ابتکار در انجام کارهایشان راههایی برای صرفه جویی و پایین آوردن هزینه ها پیدا کنند.

134- کتاب قانون تجارت را در دسترس داشته باشید.

135-با توجه بیش از حد به افراد خاص ، حسادت دیگران را برانگیخته نکیند.

136-به دیگران فرصت جبران اشتباهاتشان را بدهید.

137- نقاط ضعف و قوت خود را کشف کنید.

138- مطمئن شوید هیچ منبع انرژی ، بیهوده به هدر نمی رود . برای مثال کسی را موظف کنید تا از خاموش بودن چراغها و بسته بودن شیرهای آب پس از اتمام ساعات اداری و خروج نیروها اطمینان حاصل کند.

139-با اولین برخورد ، در مورد کسی قضاوت نکنید.

140- حس ششم خود را نادیده نگیرید.

141- هرکسی را فقط با خودش مقایسه کنید ، نه با دیگران .

142-برای هربخش ، یک جعبه کمک های اولیه تهیه کنید.

143-اعجاز عبارات تاکیدی و مثبت را نادیده نگیرید.

144- راحت ترین مبلمان و چشم نوازترین وسایل را برای اتاق خود تهیه کنید و برای استفاده بهینه از فضا و زیبایی محیط از طراحان داخلی کمک بگیرید.

145- پنچره ها را مسدود نکنید، اجازه دهید همگان از نور وهوای تازه که ارزانترین موهبتهای الهی هستند ، بهره مند شوند. گاهی وزش یک نسیم می تواند آرامش چشمگیری برای محیط به ارمغان بیاورد.

146- ازانجام هر جابه جایی برای نیروی انسانی در محیط کار ، نمی توان نتیجه مطلوب گردش شغلی را حاصل نمود. اگر جابه جایی کارمندان اصولی و حساب شده نباشد ، باعث افت راندمان کاری و دلزدگی آنان از کارشان می شود.

147- مراقب باشید و اجازه ندهید سرپرستان و مسئولان برای پیاده سازی نظرات شخصی و اجرای فرامین خود ، خودسرانه دستوری را به اسم شما اعلام کنند ، زیرا در این صورت اگر این دستورات صحیح و قابل اجرا نباشد، از حسن شهرت و محبوبیت شما کاسته خواهد شد.

148- سرمایه های مالی ، وقت و انرژی نیروی انسانی را با آموزشهای غیرضروری به هدر ندهید. برای هرکس آموزشی را تدارک ببینید تا بتواند از آن در بهبود بخشیدن کارهایش استفاده کند. درغیر این صورت وقتی فرصتی برای استفاده از این آموخته ها دست ندهد، خیلی زود به ورطه فراموشی سپرده میشود و هرگز تبدیل به یک مهارت نمیشود.

149- بی طرفانه راجع به مسائل تصمیم گیری کنید تا زاویه دید شما وسعت پیدا کند.

150-با هرنوع بی انضباطی مبارزه کنید.

151- روز خود را با خوردن صبحانه ای مقوی آغاز کنید.

152- از ایمن بودن آسانسورها و سایر وسایل مهم اطمینان حاصل کنید و اگر احتیاج به تعمیر یا تغییر دارند ، بدون فوت وقت اقدام کنید.

153-حتی اگر سن شما از کارمندان کمتر است ، آنچنان دلسوزانه با مسائلشان برخورد کنید تا لقب { پدر سازمان } را کسب کنید.

154- جهت حفظ سلامتی و چالاکی هر روز حداقل 15 دقیقه نرمش کنید.

155- در برخی از برنامه ریزی ها و اخذ تصمیمات از کارکنان نیز نظرخواهی کنید تا با این مشارکت صمیمیت بیشتری بین مدیریت و کارکنان برقرار گردد و حس مسئولیت پذیری افراد افزایش یابد.

156- از کارکنان بخواهید اگر با مشکلی روبه رو می شوند ضمن اعلام آن مشکل ، چند راه حل مناسب نیز ارائه دهند.

157- گاهی اوقات بدون اطلاع قبلی وارد اتاق کارکنان شوید وشخصا" با آنان به گفت و گو بپردازید.

158- با برقراری امنیت شغلی در محیط ،روحیه کاری افراد را بهبود ببخشید.

159- اگر به افراد شخصیت بدهید و با برخوردهای نادرست عزت نفس آنان را پایمال نکنید آنان به مثابه اهرم عمل می کنند و قادر خواهند بود مسئولیت هایی که به عهده آنان است بدون استرس و فشار روحی و با کیفیت بهتری به انجام برسانند.

160- مشوق و ترویج دهنده کار تیمی باشید تا هماهنگی و همسویی کارکنان جایگزین رقابت های ناسالم شود.

+ نوشته شده در  دوشنبه هفدهم خرداد 1389ساعت 9:31  توسط امیرخلیلی شاهين دژي | 
روستای اطاقلو شاهین دژ از آذربایجان غربی محمد رضا خلیلی  امیر  و رضا و داوود خلیلی اطاقلو
+ نوشته شده در  چهارشنبه پنجم خرداد 1389ساعت 16:16  توسط امیرخلیلی شاهين دژي | 

 

امیر خلیلی اطاقلو دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

 

تاریخ شاهین دژ

نام اصلي و قديمي شاهين دژ در زمان اورارتويي ها بر اساس مستندات اوكاني و بعد ها ساناكا بوده در زمان ساساني به دليل موقعيت جغرافياي خواص و طبيعي كه مانند دژ طبيعي بود به شاهان دژ(شاه=بزرگان+دژ)نام گذاري شد. ولي پس از مدتي به دليل رشادتهاي فرزندان ان سرزمين در مبارزه با ظلم و جور به شاهين دژ تغيير نام داد و با ورود اسلام به اير ان صائين قلعه معروف شد ، صائین قلعه از ترکیب دو کلمه صائین و قلعه می‌باشد. صائین به معني شأن ، شوكت و بزرگي و معرب کلمه شاهین (عقاب) می‌باشد در لغت به معنای نگهبان و نگهدارنده، (سایین در زبان ترکی به معنای پاک و منزه و بزرگ می‌باشد.) و قلعه نیز به معنی دژ یا دز است. و این نام گذاری به این دلیل بوده‌است که قبل از اسلام بسیاری از بزرگان دین زرتشت برای زیارت و نیایش به آتشکده آذرگشسب واقع در تخت سلیمان می‌رفتند، پس از طی مسافتی طولانی برای خستگی راه دنبال استراحتگاهی خنک و مناسب بودند، که به زیارتگاه (آتشکده) نیز نزدیک باشد. از این رو در محل کنونی شاهین دژ یعنی در ۳۰ کیلومتری غرب آتشکده بنایی ساختند که به مرور زمان تبدیل به شهر شد. و شاهین را نماد نگهبان برای قلعه (دژ) قراردادند. همچنین در شمال شهرستان صخره‌هایی مرتفع مشهور به هلانه دال (لانه عقاب) معروفند وجود دارد.

شاهین دژ بیان گر مفهوم قلعه عقاب می‌باشد و تا زمان ساسانیان این منطقه به این نام مزین بوده‌است. ولی پس از ظهور دین مقدس اسلام و حمله اعراب نام آن به صائین قلعه تغییر یافت. نام این شهر در رژیم شاهنشاهی پهلوی که تازه تشکیل شده بود به صائین دژ تغییر پیدا کرد و این نام به دشت کوچکی که شهر درآن قرار دارد محدود شده بود در حالی که در تاریخ این نام برای منطقه شمال تکاب و جنوب هشترود و قره اغاج و شهرستان شاهین دژ را شامل می‌شد. نام رسمی این شهر بعد از پیروزی انقلاب اسلامی همان شاهین دژ شهرت ساسانی خود را بازیافت. در گویش محلی به آن سايين قالا و شاهَن دژ و شاهان دژ گفته می‌شود.

[ویرایش] آثار باستانی

۱- تنها بنای باقی مانده از ادوار گذشته پلی به ابعاد ۱۰×۹۰ که از دوران مغول بر روی رودخانه زرینه‌رود در روستای قیزکرپی حدود ۷ کیلومتری جنوب شاهین دژ می‌باشد.

۲ - تپه‌های که در زمان مغول برای مقابله با حمله دشمنان احداث گردید. هنوز به عنوان نماد هویت تاریخی این شهر می‌باشند پا برجاست.(سه تپه داخل شهر شاهین دژ٬ که هر سه دست ساز زمان مغول هستند)

۳ - دخمه بی‌بی کند (روستای بی بی کند): این دخمه تاریخی که قدمت چندین هزار ساله دارد، در بالای کوهی قرار گرفته‌است دارای دو اتاق همچنین سوراخهایی می‌باشد که به‌عنوان پنجره از آن استفاده می‌شده‌است. ستونهای کنده شده از سنگ در قسمت جلوی دخمه می‌باشد که با ظرافت خاصی کنده‌کاری شده و به آن شکل داده شده‌است. با توجه به طبیعت زیبای اطراف دخمه از مناطق دیدنی شهرستان شاهین‌دژ بشمار می‌آید. ولی بعلت مسافت زیاد و شوسه و مالرو بدون مسیر عده کمی از این بنای تاریخی قدیمی دیدن می‌کنند

۴ - حمام قدیمی قپان شاهین‌دژ راسته قپان (خیابان شهید باکری): این حمام قدیمی که قدمتش به دوره قاجاریه برمی‌گردد در خیابان شهید باکری راسته قپان قرار گرفته‌است دارای یک درب کوچک بوده و فقط ستونها و قسمت کوچکی از حمام باقیمانده‌است. سقف و سایر قسمت‌ها ویران شده‌است ولی می‌توان با مرمت کامل اثر این حمام قدیمی را احیاء کرد

علت نام گذاری رودخانه زرینه‌رود به جغتو (جغاتو):

خواندمیر در حبیب‌السیر به جنگ بین آرپاخان و خواجه غیاث الدین محمد، اشاره کرده و چنین می‌نویسد: در حوالی جغتا هر دو شبکه به هم رسیده، دست به تیغ و خنجر بردند و خواجه از آرپاخان شکست خورده، پا به فرار نهاد و هلاکوخان مغول قریه حسین‌آباد را که در چند کیلومتری جنوب میاندوآب می‌باشد، به پایتخت تابستانی انتخاب و زرینه رود را به افتخار پسر چنگیزخان جغتای (‌جغتو) نامگذاری کردند.

[ویرایش] مردم و زبان

زبان گفتاری غالب در منطقه ترکی آذربایجانی است در بعضی مناطق بین چهاردلیها زبان ترکی به زبان اول تبدیل شده و در دیگر مناطق چهاردولی، ترکی به عنوان زبان دوم تکلم می‌شود. ترکیب جمعیت این شهرستان در روستاهای تابعه به این شکل است که غیر در مناطق کردنشین از اقوام و تیره‌های مختلف محلی هر یک علاوه بر تکلم به زبان ترکی لهجه‌ها و گویش های محلی خود صحبت می‌کنند . تشکیل شده است . از جمله این موارد چهاردولی ، زعفرانلویی ، موصلانی ، شریبانی ، آجرلویی و هشترودی را می‌توان نام برد.[۳]


زبان‌های رایج در نقاط گوناگون شهرستان شامل ترکی، لکی و کردی (کرمانجی و سورانی) می‌باشد. گویش‌ها را طوایف زاخورانی (زعفرانلو)، چهاردولی (چاردولی، چرداولی) شاقی (شُقاقی، شِکاکی)، موصولانی (موصلانلو٬ جلالی‌ها)، هشترودی (هشترویی٬ قره داغلیشاهسون (شاهسوان٬ شایسوان) قیچلی ها(به معنی پادارها) قرچی‌ها (یا قورچی به معنی ترکشدارها) شریبانی، آجرلویی و غیره تشکیل می‌دهند. این طوایف در گذشته ایل افشار٬ ایل چهاردولی و ایل شاهسون را تشکیل می‌دادند. اکنون هم ایل زعفرانلو و ایل سادات به زندگی عشایری ادامه می‌دهند. این شهرستان برای اینکه دارای منطقه مناسب برای زندگی عشایری است در گذشته مورد توجه بوده‌است چون شرق این شهرستان ییلاق و غرب شهرستان قشلاق است خود شهر شاهیندژ در منطقه قشلاق و در دشتی به همین نام قرار دارد که تابستان نسبتاً گرمی تا دیگر شهرهای استان دارد. مردم در غرب شهرستان به علت قرار گیری در کنار زرینه رود و دیگر رودها و دشت‌های مناسب به شغل کشاورزی مشغولند.

[ویرایش] صنایع دستی شاهین دژ

شاهین دژ یا صائین دژ از قدیمی ترین و پرسابقه ترین شهرهای استان آذربایجان غربی است در این شهرستان و روستاهای اطراف آن در حدود ۱۰۰۰ خانوار و در هر خانوار حدود ۵ نفر به فعالیت در تولید صنایع دستی مشغولند علاوه بر این تعدادی کارگاه فرشبافی نیز در این شهرستان وجود دارد. عمده تولیدات شامل فرش٬ گلیم٬ جاجیم٬ و دست بافتهای پشمی است. در گذشته سفالگری نیز در منطقه رایج بوده که امروزه منسوخ شده‌است.

[ویرایش] فرش بافی

قدمت فرشبافی نسبت به سابقه تاریخی این شهر بسیار محدود است. شاهین دژ شهری است تاریخی و مهاجر پذیر مهاجران اکثراً از ۲ تیره کرد و ترک می‌باشند که هر یک فرهنگ و صنایع دستی خاص خود را به همراه آورده‌اند. مهاجران ترک زبان که بیشتر جزو عشایری می‌باشند تغییر شیوه معیشت داده و از کوچ نشینی به یکجا نشینی متمایل گشته‌اند اما همچنان به تولید دست بافتهای سنتی خود با هویت تاریخی فرهنگی خاصشان مشغولند. فرشهای تولید شده توسط این اقوام دارای طرح شکسته هندسی یا نیمه شکسته می‌باشد. رج شمار پایین (۳۵-۱۵) از مشخصات این نوع فرشهاست. مصالح مورد استفاده در بافت آنها اغلب به نوعی است که بصورت بومی و منطقه‌ای قابل تهیه و دسترسی است. پرز این قالی‌ها اکثراً پشمی و پودها پنبه‌ای و جنس تار چله نیز بیشتر پشمی و گاهی پنبه‌ای می‌باشد. صنعت نخ ریسی به صورت دقیق نیز در کنار فرش و برای جوابگویی به تولیدات فرش این منطقه وجود دارد. ابعاد این فرشها اکثراً کناره (فرشهای طویل کم عرض) به طول ۵٫۱ تا ۶ متر و عرض ۵٫۰ تا ۵٫۱ متر بوده و گاهی در ابعاد قالیچه یا ۳×۲ نیز بافته می‌شوند. این فرشها اغلب سینه باف بوده و نقشه‌های ۳ ترنج- ۵ ترنج٬ لچک ترنج٬ گلدانی و افشان٬ به رنگهای زمینه لاکی٬ سرمه ای٬ و رنگهای شاد و درخشان در این فرشها متداول است نوع گره بکار رفته نیز اغلب متداول است که توسط قلاب یا دست به همراه چاقوی بافت زده می‌شود. اما مهاجرین کرد زبان دارای تولیدات متنوع تری هستند. فرش‌های تولید شده توسط آنها ریز بافت تر و دارای طرح‌های گردان و نیمه شکسته می‌باشند. رج شمار این فرش‌ها بین ۲۵ تا ۶۰ متنوع بوده و گاهی در بین آنها فرش‌های تمام ابریشم با رج شمار ۷۰ نیز مشاهده می‌گردد. ابعاد این فرش‌ها مختلف و بر اساس سفارش بازار متغیر است. نقشه‌های مورد استفاده یا مانند سایر نقشه‌های کردی٬ افشان٬ لچک٬ ترنج٬ ترنج دار٬ افشار٬ نقوش حیواندار٬ هراتی (ماهی در هم) شکسته و گردان و یا مانند نقشه فرشهای ریز بافت مثل تبریز٬ اصفهان و حتی قالیچه‌های تمام ابریشم و با نقشه شبیه به هم اما بسیار محدود می‌باشد. جنس مصالح این قالی‌ها در پرز اغلب پشم و گاهی ابریشم٬ در تار پنبه و ابریشم و در پود پنبه‌است. نوع گره استفاده شده هم گره متقارن (ترکی) و گاهی نامتقارن (فارسی) است رنگ زمینه این فرشها سرمه‌ای٬ لاکی٬ پوست پیازی٬ کرم٬ بژ٬ نارنجی٬ قهوه‌ای سبز و... می‌باشد.

[ویرایش] گلیم بافی و جاجیم بافی

در شاهین دژ گلیم‌های تمام پشمی یا گاهی پشم و پنبه‌ای توسط روستائیان و عشایر اسکان یافته بافته می‌شود. در این منطقه انواع گلیم‌های کردی و افشار و گلیم‌های محلی مخصوص اقوام ترک زبان تولید می‌گردد که بیشتر به رنگهای مخلوطی از قرمز٬ پشم خود رنگ٬ کرم سیاه و گاهی سبز و آبی می‌باشد. تولید جاجیم نیز مثل اکثر نقاط ایران در این شهرستان متداول است. جاجیم که بافته‌ای ۲ رویه‌است دارای طرحها و رنگ بندی راه راه و هندسی است که توسط ماشین بافندگی دستی و زمینی بافته شده و فاقد پرز می‌باشد. مصارف مختلف جاجیم شامل روانداز٬ زیرانداز٬ رختخواب پیچ٬ روکرسی و غیره‌است بافت گلیم و جاجیم در منطقه صنعتی خانگی محسوب می‌شود و توسط زنان روستایی صورت می‌گیرد.

[ویرایش] [[مدیا: دست بافته‌های پشمی]]

در این منطقه نیز مثل سایر شهرهای سردسیر استان بافت انواع محصولات پشمی به‌وسیله ۲ تا ۵ میل و بدست زنان شهر و روستا رواج دارد. انواع جورابها٬ دستکش٬ کلاه٬ شال گردن٬ شال کمر٬ زانو بند٬ ساق بند و حتی گاهی شلوار و جلیقه پشمی در طرحها و رنگهای زیبا (معمولاً سفید٬ قهوه‌ای و قرمز) بافته شده و جزو البسه پوشاک سنتی مردم این ناحیه در فصل سرد زمستان است.

[ویرایش] سایر صنایع دستی

در گذشته ساخت وسایل سفالی و سبد و حصیربافی در این منطقه رایج بوده که امروزه تقریباً منسوخ شده‌است اما صنایع چوبی اخیراً در این شهرستان رایج شده و سهمی از تولیدات صنایع دستی منظم را بخود اختصاص می‌دهد ساخت و طراحی پایه مبل٬ صندلی٬ منبت کاری روی دسته مبل و صندلی و گاهی مجسمه سازی و نازک کاری چوب نیز در این شهرستان مشاهده می‌شود.

[ویرایش] امکانات ورزشی و تفریحی

با استناد به آمارنامه سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان در سال ۱۳۷۹ شهرستان شاهیندژ دارای امکانات ورزشی زیر می‌باشد:

۱ میدان فوتبال چمن (۵ درصد از میادین فوتبال چمن کل استان)، ۱ میدان فوتبال خاکی (۵۵٫۵ درصد از میادین فوتبال خاکی استان)، ۱ زمین والیبال و بسکتبال سرپوشیده (۵٫۲ درصد از کل زمینهای والیبال و بسکتبال سرپوشیده استان)و فاقد زمین والیبال و بسکتبال روباز و زمین تنیس روباز و سرپوشیده می‌باشد و در مورد سایر رشته‌های ورزشی شامل (بدمینتون، شطرنج، ژیمناستیک، تنیس روی میز و...) دارای ۲ واحد زمین روباز (۳۳٫۸ درصد از کل استان) و ۴ زمین سرپوشیده (۹۳٫۴ درصد از کل استان) است.

در سطح شهرستان شاهیندژ ۷ پارک وجود دارد. جمع مساحت پارکهای این شهرستان تا آخر سال ۱۳۸۰، ۶۴۰۰۰ مترمربع می‌باشد که سرانه فضاهای سبز برای شهرستان شاهیندژ توسط سازمان ۱۳٫۲ مترمربع ذکر شده‌است

[ویرایش] جاذبه‌های طبیعی

جاذبه‌های طبیعی این شهرستان عبارت‌اند از: رودخانه زرینه رود ، دره هولاسو، دره قیزکرپی، دره قره قیه (قره قایه)، کوه قلای کچان (جنوب غربی)، کوه قره داش (ضلع شرقی شهر)، دره آغاجاری (جاده تکاب)، دره زینالو، کوه پیر محمد ، دره گراو (جاده تکاب)، دشت شاهین‌دژ

شاهین دژ

+ نوشته شده در  سه شنبه چهارم خرداد 1389ساعت 18:23  توسط امیرخلیلی شاهين دژي |